Хан-Уул дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Үл хөдлөх хөрөнгийн түрээсийн гэрээ хүчин төгөлдөр бус байх, барьцаа төлбөр буцаан авах маргаан. Нэхэмжлэгч компани хариуцагч компанитай үл хөдлөх хөрөнгө хөлслөх гэрээ байгуулж, барьцаа төлбөр болох 20 сая төгрөгийн дүнгийн 10 сая төгрөгийг төлсөн байна. Гэвч гэрээний нөхцөлийг өөрчилж, засаж зуруулсан тул нэхэмжлэгч гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж тооцох хүсэлт гаргажээ.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Гэрээний нөхцөлийг нуун дарагдуулж зассан тул гэрээ хүчин төгөлдөр бус, тийм учраас барьцаа төлбөрийг буцаан авах ёстой.
• Хариуцагч: Түрээсийн гэрээ бүртгүүлээгүй тул хүчин төгөлдөр бус, тийм учраас нэхэмжлэгч нь ашигласан хугацааны төлбөрийг төлөх ёстой.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хагасаж, хариуцагч компани нэхэмжлэгч компаниас 10 сая төгрөг гаргуулж өгөхийг шийдвэрлэв. Түрээсийн гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлээгүй тул хуулиар тогтоосон хэлбэрийг зөрчсөн хэлцэл буюу хүчин төгөлдөр бус хэлцэл юм (Иргэний хууль 56.1.8). Гэрээ хүчин төгөлдөр бус байсан тул талууд шилжүүлсэн бүх зүйлээ харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 56.5). Нэхэмжлэгч компани тухайн хөрөнгийг 8 сарын хугацаанд ашиглаж, үр шимийг хүртэж байсан тул 16 сая төгрөгийн түрээсийн төлбөр тооцох ёстой байсан байна. Нэхэмжлэгч компани 27 сая төгрөгийн барьцаа болон түрээсийн төлбөр төлсөн тул үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн 16 сая төгрөгийн дүнгээс 27 сая төгрөгийг хасахад 11 сая төгрөг үлдэх тул 10 сая төгрөгийг гаргуулж өгөх хэмжээнд хүрсэн (Иргэний хууль 492.1.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Түрээсийн гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлээгүй бол хуулиар тогтоосон хэлбэрийг зөрчсөн хэлцэл буюу хүчин төгөлдөр бус хэлцэл гэж үзнэ (Иргэний хууль 56.1.8).
• Хүчин төгөлдөр бус хэлцэл хийсэн талууд нь уг хэлцлээр шилжүүлсэн бүх зүйлээ харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 56.5).
• Хүчин төгөлдөр бус хэлцэл байх үед нэг тал нь ашигласан хөрөнгийн үр шимийг нөгөө талд буцаан олгохгүй бол мөнгөн хэлбэрээр төлөх үүрэг хүлээнэ (Иргэний хууль 56.5).