Завхан аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Хамтран ажиллах гэрээний дагуу ашиг хуваахаас холбоотой мөнгөн дүнг нэхэмжлэх маргаан. Нэхэмжлэгч болон хариуцагч нар мал авах, борлуулах нөхцөлийн тухайд ашиг хуваах гэрээ тохирсон бөгөөд нэхэмжлэгч нь хариуцагчийн дансанд мөнгө шилжүүлсэн байна. Хариуцагч нь ачааг ачуулж, борлуулсан мөнгөө буцаан шилжүүлсэн боловч нэхэмжлэгч нь түүхий эд дутуу ачуулсан гэж үзэн мөнгөний үлдэгдэл нэхэмжилсэн хэрэг юм.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч түүхий эд дутуу ачуулсан тул тооцоо нийлэхгүй, мөн ашиг болон үндсэн мөнгөний дутмаг хэсгийг төлөх ёстой гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Мал, мах, түүхий эдийг тохирсон үнەэр ачуулж, борлуулалтын мөнгөө буцаан шилжүүлсэн тул нэхэмжлэлийн үндэслэлгүй, өөрөө ажиллах хөлс авна гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон бөгөөд давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан. Шүүх маргааны үйл явдлыг нарийвчлан тогтоож, талуудын хоорондох гэрээний нөхцөл болон ашиг хуваах, тээврийн зардал, зээлийн хүү зэрэг тооцоог тодорхойлж тогтооогүй тул анхан шатны шүүх хэргийг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журм зөрчсөн гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Шүүх маргааны үйл явдлыг нарийвчлан тогтоож, талуудын хоорондох гэрээний нөхцөл болон ашиг хуваах, тээврийн зардал, зээлийн хүү зэрэг тооцоог тодорхойлж тогтооогүй тул анхан шатны шүүх хэргийг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журм зөрчсөн гэж дүгнэв (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шилдвэрлэх тухай хууль 167.1.5).
• Нэхэмжлэгч нь нэхэмжлэлийн шаардлага, түүнийг нотлох баримтыг гаргаж өгөх үүрэгтэй тул түүхий эд ачуулсан баримт нотолгүй нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох ёстой байсан ч шүүх маргааны зүйг тодорхойлж чадаагүй тул шийдвэр гаргах боломжгүй болсон (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шилдвэрлэх тухай хууль 476.1, 480.1.2).
• Шүүх нь оролцогчдын гаргасан нотлох баримтыг тухайн хэрэгт хамааралтай, ач холбогдолтой, үнэн зөв, эргэлзээгүй талаас нь үнэлэх ёстой тул маргааны үйл явдлыг нарийвчлан тогтооогүй нь шүүх шийдвэрийг үндэслэлгүй болгосон байна (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шилдвэрлэх тухай хууль 40.1, 40.2).