Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Түрээсийн гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж үзэх болон барьцаа болох хөрөнгийг буцаан авах маргаан. Талууд үл хөдлөх эд хөрөнгийг түрээслэх гэрээ байгуулсан боловч гэрээнд заасан талбайн хэмжээгээр бүрэн хүлээлгэн өгөөгүй тул нэхэмжлэгч гэрээг цуцалж, барьцаа болох мөнгө болон бусад хохирлыг нэхэмжилсэн байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Гэрээнд заасан талбайг бүрэн хүлээлгэн өгөөгүй тул гэрээг хэрэгжүүлэх боломжгүй болсон, аргагүй эрхэнд татгалзсан тул барьцаа болох хөрөнгийг буцаан авах шаардлага гаргасан.
• Хариуцагч: Түрээсийн гэрээг бүртгүүлээгүй тул хүчин төгөлдөр бус хэлцэл гэж үзэж, нэхэмжлэгчийн буруугаас үүдэлтэй гэж үзсэн засварын зардал болон бусад хохирлыг нэхэмжилсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэгийг хэрэгсэхгүй болгож, сөрөг нэхэмжлэгийг хэрэгсэхгүй болгосон бөгөөд давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Түрээсийн гэрээг холбогдох байгууллагад бүртгүүлээгүй тул хүчин төгөлдөр бус хэлцэл болно (Иргэний хууль 318.4), учир нь талууд хуульд заасан шаардлагыг хангаж, бүртгүүлээгүй байна. Хүчин төгөлдөр бус хэлцэл хийсэн талууд хэлцлээр шилжүүлсэн бүх зүйлээ харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 56.5), учир нь гэрээ хүчин төгөлдөр бус байх нь барьцаа хөрөнгийг буцаан авах үүрэг үүсэхгүй гэсэн хариуцагчийн дүгнэлтийг үндэслэлгүй болгосон байна. Хариуцагч нь өөрийн эд хөрөнгийг анхны байдалд нь оруулахад гарсан засварын зардал нэхэмжлэгчийн үйлдлийн улмаас бий болсон гэх баримт тогтоогдоогүй тул сөрөг нэхэмжлэгийг хэрэгсэхгүй болгосон байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Түрээсийн гэрээг холбогдох байгууллагад бүртгүүлээгүй тохиолдолд хүчин төгөлдөр бус хэлцэл гэж үзнэ (Иргэний хууль 318.4).
• Хүчин төгөлдөр бус хэлцэл хийсэн талууд хэлцлээр шилжүүлсэн бүх зүйлээ харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 56.5).
• Бусдын өмнө хүлээсэн үүргээ гүйцэтгэхээр хэн нэгэн этгээдэд хөрөнгө шилжүүлсэн этгээд уг зүйлийг олж авсан этгээдээс буцаан шаардах эрхтэй (Иргэний хууль 492.1).