Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Орон сууц захиалан бариулах гэрээний үүрэг биелүүлээгүйгээс үүдэлтэй гэрээ цуцлах, төлбөр болон алданги буцаан авах маргаан. Захиалагч нь гэрээний дагуу төлбөрийг бүрэн төлсөн боловч гүйцэтгэгч тал барилгыг гэрээнд заасан хугацаанд ашиглалтад оруулаагүй тул захиалагч гэрээгээ цуцалж, төлсөн мөнгөө болон алдангийг буцаан авах шаардлага гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Гүйцэтгэгч тал үндсэн үүргээ биелүүлээгүй тул гэрээг цуцалж, төлсөн мөнгө болон гэрээнд заасан алдангийг бүрэн буцаан авах шаардлагатай гэж үзэв.
• Хариуцагч: Гэрээнд заасан хүлээлгийн 180 хоногийн хугацааг тооцох ёстой бөгөөд амралтын өдрүүдийг хассан тооцооллоор алдангийн дүн нь нэхэмжлэлийн шаардлагаас бага тул үндэслэлгүй гэж үзэв.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүрэн үндэслэлтэй гэж үзэн шийдвэрлэсэн бол давж заалдах шатны шүүх хариуцагчийн хүлээн зөвшөөрсөн хэмжээг харгалзан үзэж, шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. Шүүх хариуцагч тал гэрээний үүргээ хугацаанд нь биелүүлээгүй тул захиалагч гэрээгээ цуцалж, төлбөрийг буцаан авах эрхтэй гэж үзсэн (Иргэний хууль 205.1), мөн гэрээнд заасан хүлээлгийн 180 хоногийн заалт нь нөгөө талын хууль ёсны эрхийг хязгаарласан стандарт нөхцөл тул хүчин төгөлдөр бус (Иргэний хууль 56.1.1, 202.2.12) гэж дүгнэв. Гэвч гэрээ цуцлагдсан тул үүрэг гүйцэтгэхгүй болсон үйл явцын улмаас алданги шаардах боломжгүй боловч хариуцагч тал өөрөө алдангийн тодорхой хэмжээг хүлээн зөвшөөрсөн тул диспозитив зарчмын дагуу тэрхүү хэмжээг төлөх ёстой гэж үзсэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гүйцэтгэгч тал гэрээнд заасан хугацаанд үүргээ биелүүлээгүй тохиолдолд захиалагч тал гэрээгээ цуцалж, гүйцэтгэлийн үр дүнг буцаан авах эрхтэй (Иргэний хууль 205.1).
• Гэрээний стандарт нөхцөл нь нөгөө талын хуулиар хамгаалагдах эрхийг хязгаарласан байвал тухайн заалт нь хүчин төгөлдөр бус (Иргэний хууль 56.1.1, 202.2.12).
• Гэрээний аль нэг тал гэрээгээ цуцалсан тохиолдолд үүрэг гүйцэтгэх харилцаа дуусгавар болсон тул алданги тооцох эрх нь үндсэн үүрэгтэй салшгүй холбоотой байх ёстой (Иргэний хууль 232.6).