Баянзүрх дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Үл хөдлөх хөрөнгийн худалдах, худалдан авах гэрээг зээл авах зорилгоор дүр эсгэж хийсэн, хэлцэл хүчин төгөлдөр бус байх маргаан. Нэхэмжлэгч нь хариуцагчийн зээл олгох зорилгоор орон сууц худалдаж авсан мэтээр гэрээ байгуулж, мөнгийг шилжүүлэн өмчлөх эрхээ авсан тул хариуцагчийн эзэмшлээс чөлөөлүүлэх хүсэлт гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагчийн зээл олгох боломжийг бүрдүүлэх зорилгоор орон сууц худалдах, худалдан авах гэрээ байгуулж, мөнгийг шилжүүлэн өмчлөх эрхээ авсан тул орон сууцыг чөлөөлүүлэх шаардлага гаргасан.
• Хариуцагч: Орон сууц худалдаж авах зорилгогүй, зөвхөн зээл авахын тулд гэрээг дүр эсгэж хийсэн тул нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөхгүй.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож, талуудын хооронд байгуулсан худалдах, худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцсон.

• Зээлдэгч нь зээл авах зорилготой боловч орон сууц худалдаж авах зорилгогүй байсан тул талуудын хооронд байгуулсан гэрээ нь зээл авахын тулд дүр үзүүлсэн хэлцэл юм гэж үзнэ, учир нь нэхэмжлэгч нь орон сууцын өмчлөх эрхийг авсан боловч хариуцагч нь байраа зарах ямар ч зорилгогүй байсан байна.
• Талууд зээлийн гэрээний харилцаа үүссэн байхад худалдах, худалдан авх гэрээ байгуулсан нь дүр үзүүлсэн хэлцэл юм, учир нь зээлдэгчийн хууль ёсны эрхийг ноцтой зөрчсөн байна.
• Хэлцэл нь бичгээр байгуулах шаардлагыг хангаагүй тул хүчин төгөлдөр бус хэлцэл юм, учир нь барьцааны гэрээг бичгээр байгуулах атал талууд үл хөдлөх хөрөнгө худалдах, худалдан авах гэрээ байгуулсан байна (Иргэний хууль 56.1.2).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээл авах зорилготой боловч гэрээг дүр эсгэж хийсэн тохиолдолд уг хэлцэл нь хүчин төгөлдөр бус байх бөгөөд талууд хэлцлээр авсан бүх зүйлээ харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 56.1.2, 56.5).
• Хуулиар зохицуулах ёстой хэлцлийг бичгээр байгуулах шаардлагыг хангаагүй тохиолдолд уг хэлцэл нь хүчин төгөлдөр бус байдаг (Иргэний хууль 42.1.1).
• Хэлцэл хүчин төгөлдөр бус болсон тохиолдолд талууд хэлцлээр шилжүүлсэн бүх зүйлээ харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 56.5).