Хан-Уул дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Түрээсийн гэрээний дагуу эд хөрөнгийг сэргээн засварлах нөхцөлтэйгөөр түрээслүүлсэн боловч зөвшөөрөлгүйгээр хөрөнгө оруулалт хийсэн, гэрээг цуцалсан маргаан. Түрээслүүлэгч тал түрээслэгч нь эд хөрөнгийн хийц хэсэгт өөрчлөлт оруулсан тул гэрээг цуцалж, эд хөрөнгийг албадан чөлөөлүүлэн түрээсийн төлбөр нэхэмжлэв. Хариуцагч тал засварлахад хөрөнгө оруулсан тул түүний зардлыг нэхэмжилсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Түрээслэгч нь эд хөрөнгийн хийц хэсэгт өөрчлөлт оруулахдаа зөвшөөрөл аваагүй тул гэрээг цуцалсан бөгөөд эд хөрөнгийг албадан чөлөөлүүлэн, түрээсийн төлбөр нэхэмжлэв.
• Хариуцагч: Түрээслүүлэгчийн ТУЗ-ийн тогтоолоор зөвшөөрөл авч, эд хөрөнгийг сэргээн засварлаж ашигласан тул засварлахад гарсан зардлыг нэхэмжлэв.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэгчийн түрээсийн төлбөр нэхэмжлэх шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж шийдвэрлэв. Түрээслүүлэгчийн ТУЗ-ийн тогтоолоор эд хөрөнгийг сэргээн засварлах зөвшөөрөл олгосон байсан тул хариуцагч тал хөрөнгө оруулсан гэж үзнэ. Хариуцагч тал засварлахад хөрөнгө оруулсан болох нь ажил гүйцэтгүүлэх гэрээ, бэлэн мөнгөний зарлагын баримт, эд хөрөнгийн зураг зэрэг баримтаар тогтоогдсон тул хариуцагч талын зардлыг нэхэмжлэх эрхтэй байна. Хариуцагч талын засварлахад гарсан зардлыг нэхэмжлэгч тал нотлоогүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Түрээслүүлэгч нь эд хөрөнгийн хийц хэсэгт өөрчлөлт оруулах, хөрөнгө оруулалт хийхээр бол зөвшөөрөл авах ёстой байсан тул зөвшөөрөлгүй хийсэн хөрөнгө оруулалт нь гэрээ цуцлах үндэслэл болж болох ч, тухайн тохиолдолд төлөөлөн удирдах зөвлөлийн тогтоолоор зөвшөөрөл олгосон байсан тул хариуцагч тал засаж сайжруулахад гарсан зайлшгүй зардлыг гэрээ дуусгавар болсны дараа төлүүлэх эрхтэй (Иргэний хууль 289.2.5).
• Хариуцагч тал засварлахад хөрөнгө оруулсан болох нь ажил гүйцэтгүүлэх гэрээ болон санхүүгийн баримттай холбоотой тул хариуцагч талын зардлыг нэхэмжлэх эрхтэй (Иргэний хууль 25.2.2, 38.1).