Говь-Алтай аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Гэр бүлийн хамтран өмчлөх дундын эд хөрөнгөөс ногдох хэсгийг гаргуулах маргаан. Нэхэмжлэгч болон хариуцагч нар гэрлэлт цуцлагдсаны дараа дундын эд хөрөнгө болох орон сууц болон мал малчдын эд хөрөнгийг хуваарилахгүй, хариуцагч тал орон сууцыг гуравдагч этгээдэд худалдаж өгсөн тул нэхэмжлэгч өөрт болон хүүхдүүддэд ногдох хэсгийг мөнгөөр гаргуулж авахыг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч тал дундын орон сууцыг зах зээлийн бус үнээр, бусдад мэдүүлэлгүйгээр гуравдагч этгээдэд худалдаж өгсөн тул орон сууц болон малын үнэлгээгээр өөрт болон хүүхдүүддэгөөс мөнгө гаргуулна гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Орон сууц нь өөрийн өмчлөлийн хөрөнгө бөгөөд зээлийн өрөөг өөрөө төлж авсан тул нэхэмжлэлийн шаардлага хүсэлт хэрэгсэхгүй болгохыг шаардсан.
• Гуравдагч этгээд: Орон сууцыг хариуцагчаас хууль ёсны журмаар худалдан авсан тул өмчлөх эрх нь өөрт хамаатай, орон сууцыг чөлөөлөх шаардлагагүй гэж үзсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, орон сууцыг гуравдагч этгээдийн өмчлөлийн эрхээ чөлөөлөх, хариуцагч болон нэхэмжлэгч нарт ногдох хэсгийг мөнгөөр гаргуулж өгөхийг шийдвэрлэсэн.

• Хариуцагч тал орон сууцыг гуравдагч этгээдэд худалдаж өгсөн тул нэхэмжлэгчийн эзэмшил болох дундын эд хөрөнгийг хяналтгүй шилжүүлсэн тул нэхэмжлэгчийн өөрт болон хүүхдүүдэд ногдох хэсгийг мөнгөөр гаргуулна (Иргэний хууль 129.1.1, 129.2).
• Гуравдагч этгээд орон сууцыг хариуцагчаас худалдан авсан тул шударга өмчлөгч гэж үзнэ, учир нь орон сууц нь гуравдагч этгээдийн өмчлөх эрхийн улсын бүртгэлийн гэрчилгээтэй байна (Иргэний хууль 106.1).
• Нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсэг (малын үнэлгээний хэсэг) үндэслэлгүй тул хэрэгсэхгүй болгосон.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрлэлт цуцлагдсаны дараа дундын эд хөрөнгийг хуваарилахгүйгээр, нэг тал нь гуравдагч этгээдэд шилжүүлсэн тохиолдолд нэхэмжлэгчийн ногдох хэсгийг мөнгөөр гаргуулж өгэх ёстой (Иргэний хууль 129.1.1).
• Гуравдагч этгээд худалдан авалт хийсэн, өмчлөх эрхийн гэрчилгээтэй бол тухайн хөрөнгийг нэхэмжлэгчийн эзэмшлээс чөлөөлөх ёстой (Иргэний хууль 106.1).
• Нэхэмжлээгч нэхэмжлэлийн шаардлагыг өөрчилсөн тохиолдолд зөвхөн үндэслэлтэй хэсгийг нь хангаж, бусдыг нь хэрэгсэхгүй болгохыг шүүх ёстой (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 115.2).