Баянзүрх дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Зээлийн маргаан — мөнгө шилжүүлсэн үйлдлийг зээлийн гэрээ гэж үзэх эсэх. Нэхэмжлэгч тал хариуцагчийн дансанд 10 сая төгрөгийг шилжүүлсэн бөгөөд үүнийг зээл гэж үзэн, үндэслэлгүй мөнгөний хангамж болон холбоотой зардлыг нэхэмжилсэн. Гэвч уг мөнгөн дүнг гуравдагч этгээд (гэрч) өөрийн зээлийг төлөх замаар хариуцагчийн дансанд шилжүүлсэн байсан тул талуудын хооронд зээлийн гэрээний харилцаа үүсээгүй байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч тал зээл авсан тул 10 сая төгрөг болон холбогдох зардлыг буцаан төлөх ёстой гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Мөнгөний шилжүүлэг нь өөрийн өмнө нь авсан зээлийг төлөх зорилготой байсан бөгөөд нэхэмжлэгчээс зээл авч байгаагүй гэж маргасан.

Шийдвэр ба үндэслэл

Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.

• Хариуцагч талын дансанд мөнгө шилжүүлсэн нь гуравдагч этгээдийн үүргийг гүйцэтгүүлж, хариуцагч тал ашиг олсон нөхцөл бүрдсэн тул үүрэг гүйцэтгэсэн гэж үзнэ (Иргэний хууль 211.1, 211.2).
• Нэхэмжлэгч тал гэрчтэй байгуулсан зээлийн гэрээний дагуу 45 сая төгрөгийг бодитоор хүлээлгэн өгөөгүй тул талуудын хооронд зээлийн гэрээний харилцаа үүсээгүй байна (Иргэний хууль 281.1, 282.4).
• Зээлийн гэрээний харилцаа үүсэхэд зохигчдын хооронд нэгдмэл хүсэл зориг байх ёстой тул мөнгөн шилжүүлэг хийсэн үйлдлийг зээл гэж үзэхгүй (Иргэний хууль 39.1, 40.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлдэгчийн дансанд мөнгө шилжүүлсэн нь гуравдагч этгээдийн үүргийг гүйцэтгүүлж, хариуцагч тал ашиг олсон нөхцөлд үүрэг гүйцэтгэсэн гэж үзнэ (Иргэний хууль 211.1, 211.2).
• Зээлийн гэрээний харилцаа үүсэхэд зохигчдын хооронд нэгдмэл хүсэл зориг байх ёстой тул мөнгө шилжүүлсэн үйлдлийг зээл гэж үзэхгүй (Иргэний хууль 39.1, 40.1, 281.1, 282.4).
• Үүрэг гүйцэтгэгч хүлээсэн үүргээ зөрчсөн тохиолдолд учирсан хохирлоо арилгуулахаар шаардах эрхтэй байдаг ч талуудын хооронд зээлийн гэрээний харилцаа үүсээгүй тул хариуцагч үүрэг гүйцэтгэхгүй байх үндэслэлтэй (Иргэний хууль 219.1, 186.1).