Ховд аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Барьцааны гэрээг хүчин төгөлдөр бус тооцуулах, үл хөдлөх хөрөнгийн гэрчилгээг гаргуулах тухай иргэний маргаан. Өмчлөгч нь гэр бүлийн гишүүнийг нь ажиллуулах зорилгоор хөрөнгөө барьцаалах гэж бусдын замаар гарын үсэг зурсан тул тухайн гэрээг хууль бус хэлцэл гэж үзэн, барьцаа хөрөнгийг буцаан авах шаардлага гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Барьцааны гэрээг өөрийн хүсэл зоригоор, мэдээллийн ил тод бус байдалд, гэр бүлийн гишүүнийг нь итгээд гарын үсэг зурсан тул тухайн гэрээ нь хууль зөрчсөн хэлцэл мөн, нотариатын үйлдэл нь зөв бус гээд үзэж байна.
• Хариуцагч: Барьцааны гэрээ нь хууль ёсны журмын дагуу нотариатаар баталгаажуулсан, нэхэмжлэгч өөрийн биеэр гарын үсэг зурсан тул гэрээ хүчин төгөлдөр бөгөөд үндсэн үүргээ биелүүлээгүй тул хөрөнгийг буцаан өгөх үндэслэлгүй гэж үзэж байна.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх барьцааны гэрээг хүчин төгөлдөр бус тооцож, нотариатын үйлдлийг хүчингүй болгосон.

• Нотариатын бүртгэлийн дэвтэр дэх гарын үсэг нэхэмжлэгчийн гарын үсэг мөн болохыг нотлох шинжээчийн дүгнэлт байхгүй, мөн нотариатч нь нэхэмжлэгчийг биечлэн очсон болохыг нотариатч өөрөө мэдүүлсэн тул нотариатын үйлдэл хийгдэх үед нэхэмжлэгч биечлэн байсан гэж үзнэ.
• Нэхэмжлэгч өөрийн хүсэл зоригоо илэрхийлж, гэрээнд гарын үсэг зурсан тулд гэрээг хүлээн зөвшөөрсөн гэж үзэх боловч, нотариатын тухай хуулийн заалтуудыг зөрчсөн тул барьцааны гэрээг хүчин төгөлдөр бус тооцох ёстой.
• Үл хөдлөх хөрөнгийн гэрчилгээг хариуцагч компани нэхэмжлэгчид олгох ёстой, учир нь барьцааны гэрээ хүчин төгөлдөр бус тооцогдсон тул.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээнд гарын үсэг зурсан баримт нотлогдсон ч нотариатын үйлдэл хийх журмыг зөрчсөн тохиолдолд тухайн нотариатын үйлдлийг хүчингүй болгоно (Нотариатын тухай хууль 31.1.6, 31.3).
• Хүсэл зоригоо илэрхийлсэн баримт байгаа ч хууль бус хэлцэл гэж үзсэн тохиолдолд гэрээг хүчин төгөлдөр бус тооцох ёстой (Иргэний хууль 56.1.1, 56.5).
• Шүүхээс нэхэмжлэлийн шаардлага хангагдсан тул улсын тэмдэгтийн хураамжийг хариуцагчаас нөхөн төлүүлнэ (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 57.3).