Үйл явдал
Орон сууц захиалан бариулах гэрээний үүргийн биелэлт, гэрээнээс татгалзсантай холбоотой өмчлөх эрх шилжүүлэх, орон сууц чөлөөлүүлэх, хохирол гаргуулах маргаан. Нэхэмжлэгч орон сууц захиалан бариулах гэрээ байгуулж, үнийн дүнгийн тодорхой хэсгийг төлж, орон сууцыг эзэмшин амьдарч байсан боловч үлдэгдэл төлбөрөө гэрээгээр тохиролцсон хугацаанд бүрэн төлөөгүй. Хариуцагч компани үлдэгдэл төлбөр төлөгдөөгүй тул гэрээнээс татгалзаж, орон сууцыг гуравдагч этгээдэд шилжүүлсэн.
Талуудын байр суурь
- Нэхэмжлэгч: Орон сууцны өмчлөгчөөр тогтоолгож, өмчлөх эрхийг бүртгүүлэх баримт бичгийг гаргуулахыг шаардсан. Үндэслэл нь гэрээний дагуу орон сууцыг эзэмшин амьдарч байгаа, хариуцагч нь үүргээ биелүүлээгүйгээс өмчлөх эрхийн гэрчилгээ олгогдоогүй гэж үзсэн.
- Хариуцагч: Үндсэн нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, сөрөг нэхэмжлэлээр орон сууцыг чөлөөлүүлж, гэрээнээс татгалзсаны улмаас учирсан хохирлыг гаргуулахыг шаардсан. Үндэслэл нь нэхэмжлэгч үлдэгдэл төлбөрөө гэрээгээр тохиролцсон хугацаанд төлөөгүй тул гэрээний дагуу байр компанийн өмч хэвээр байх ёстой гэж үзсэн.
Шатуудын шийдвэр
Анхан шатны шүүх үндсэн нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээж, талуудын давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон. Учир нь нэхэмжлэгч орон сууцны үнийн үлдэгдэл төлбөрөө гэрээгээр тохиролцсон хугацаанд биелүүлээгүй тул гэрээний 6 дахь заалтын дагуу байрны өмчлөгч нь компани байхаар тохиролцсон нь Иргэний хуулийн 209.1-д нийцнэ; харин хариуцагч орон сууцыг гуравдагч этгээдэд шилжүүлснээр уг орон сууцыг өмчлөх эрх дуусгавар болсон тул гэрээний харилцааны үндсэн дээр эзэмшиж байсан нэхэмжлэгчээс орон сууц чөлөөлөхийг шаардах эрх бүхий этгээд биш гэж дүгнэсэн (Иргэний хууль 110.1).
Хууль зүйн гол дүгнэлт
- Орон сууцны үнийн үлдэгдэл төлбөрөө гэрээгээр тохиролцсон хугацаанд биелүүлээгүй байсан тул хугацаа хэтрүүлсэн гэж үзнэ (Иргэний хууль 222.1), улмаар гэрээний 6 дахь заалтын дагуу зээлийн үлдэгдэлтэй нөхцөлд байрны өмчлөгч нь компани байхаар тохиролцсон нь өмчлөх эрхийг шилжүүлэн өгөөгүйг хүлээн зөвшөөрөх үндэслэл болно (Иргэний хууль 209.1).
- Хариуцагч орон сууцыг гуравдагч этгээдэд шилжүүлж, түүний өмчлөлд шилжүүлсэн тул уг орон сууцыг өмчлөх эрх дуусгавар болсон, иймд гэрээний харилцааны үндсэн дээр эзэмшиж байсан нэхэмжлэгчээс орон сууц чөлөөлөхийг шаардах эрх бүхий этгээд биш (Иргэний хууль 110.1).
- Зээлээр худалдах-худалдан авах гэрээний дагуу орон сууцыг эзэмшиж байгааг бусдын эд хөрөнгийн эрхөд хохирол учруулсан үйлдэл гэж үзэхгүй тул гэрээнээс татгалзахаас өмнөх харилцааг буцаан хэрэглэн хохирол тооцох боломжгүй (Иргэний хууль 106.1).