Баянхонгор аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Дундын өмчлөлийн үл хөдлөх хөрөнгө болон түүнд оруулсан зардлыг нөхөн төлүүлэх иргэний маргаан. Нэхэмжлэгч нь хариуцагчтай хамтын амьдралын хугацаандаа орон сууц худалдан авахад мөнгөн хөрөнгө шилжүүлж, засвар болон тавилгад зардал гаргасан тул орон сууцын үнийн өөрт ногдох хэсэг болон зардлын 50 хувийг гаргуулж өгөхийг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Орон сууцын үнийн ихэнх хэсгийг өөрийн дансаас хариуцагчийн данс руу шилжүүлж төлсөн тул хамтран өмчлөгчөөр тогтоолгож, засвар болон тавилгын зардлыг нөхөн төлүүлэх шаардлагатай гэсэн.
• Хариуцагч: Орон сууцыг өөрийн орлогын эх үүсвэрээр авсан бөгөөд нэхэмжлэгчээс орон сууц худалдан авахад оруулсан мөнгө байхгүй, мөн засвар хийсэн гэх баримтгүй тул шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох ёстой гэсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож, зарим зардлыг нөхөн төлүүлэхээр шийдвэрлэсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэгчийн орон сууц худалдан авахад оруулсан хувь болон засварын зардлыг хариуцагчаас гаргуулж өгөхөөр шийдвэрлэв. Учир нь нэхэмжлэгч нь хариуцагчийн дансанд орон сууц худалдан авахад зориулж мөнгөн хөрөнгө шилжүүлсэн банкны баримттай байсан тул үүнийг орон сууцын үнээс өөрт ногдох хэсэг гэж үзсэн; мөн засвар хийсэн зардлын талаар гэрч нарын мэдүүлэг байсан тул засвар хийсэн зардлыг хариуцагчаас нөхөн төлүүлэх үндэслэлтэй гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зохигчид есөн жилийн хамтын амьдралын хугацаанд бие биеийнхээ дансанд мөнгөн хөрөнгө шилжүүлж байсан нь хүн амьдралын өдөр тутмын хэрэгцээ, тэжээг тэсэх зэрэг зайлшгүй шаардлагатай хэрэгцээг хангаж байсан гэж үзэв.
• Эрхийн улсын бүртгэлийн бүртгэлтэй холбогдох хууль ёсны өмчлөгч нь бүртгэлд бичигдсэн этгээд байсан тул тухайн бүртгэлийг үнэн зөв гэж тооцсон ч, мөнгөн хөрөнгө шилжүүлсэн баримт нь дундын өмчлөлийн эрх үүсгэх үндэслэл болж чадсан (Иргэний хууль 183.1).
• Нэхэмжлэгч нь өөрийн нэхэмжлэлийн үндэслэл болох баримтыг нотлох үүргээ биелүүлсэн тул банкны дансны хуулга зэрэг нотлох баримтыг үнэлж, нэхэмжлэлийн үндэслэлтэй хэсгийг хангаж шийдвэрлэв (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 25.2.2).