Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Худалдах-худалдан авах гэрээний хүчин төгөлдөр байдал болон гэрээ цуцлахад төлөгдсөн мөнгө буцаан олгох эсэх маргаан. Талууд хөрөнгийг хувь лизингээр авч, өгөх тухай хэлцэл байгуулж, нэхэмжлэгч тал урьдчилгаа төлбөр төлсөн боловч хөрөнгийн эрхийн баримт бичиг гараагүй байсан тул нэхэмжлэгч тал гэрээг цуцалж, төлсөн мөнгөө буцаан авах шаардлага гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хөрөнгө бүртгэлгүй, эрх бүхий этгээдийн зөвшөөрөлгүй байсан тул гэрээг цуцалж, төлсөн ойролцоогоор 13 сая төгрөгийг буцаан авах шаардлага гаргасан.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгч тал гэрээний дагуу төлбөрийг хугацаанд нь төлөөгүй тул газрыг ашигласан хугацааны түрээсийн төлбөрт суутган тооцох ёстой гэж үзэж, мөнгө буцаах шаардлагагүй гэж мэтгэлцсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хангаж шийдвэрлэсэн бол давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв. Учир нь талууд гэрээ байгуулах үедээ хөрөнгийн эрхийн гэрчилгээ олгогдоогүй болохыг мэдэж байсан тул энэ нь эрхийн доголдолтой худалдах гэж үзэх үндэслэлгүй, улмаар талуудын хоорондын хэлцэл хүчин төгөлдөр байна (Иргэний хууль 243.1). Мөн нэхэмжлэгч тал төлбөрийг хугацаанд нь төлөөгүй нь гэрээг цуцлахад нэхэмжлэгч талын буруу үйлдэл болсон тул гэрээ цуцлахад нэхэмжлэгч тал буруугүй, харин хариуцагч тал гэрээний үүрэгт шилжүүлсэн мөнгө буцаан олгох үүрэгтэй байсан ч талуудын гэрээнд заасан газрыг ашигласан хугацааны түрээсийн төлбөрийг суутган тооцох заалт байгаа тул төлөх мөнгөгүй гэж дүгнэв (Иргэний хууль 205.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Талууд хуулийн хүрээнд гэрээг чөлөөтэй байгуулах, түүний агуулгыг өөрсдөө тодорхойлох эрхтэй тул хөрөнгийн эрхийн гэрчилгээ гараагүй байсан ч талуудын хүсэл зоригоор байгуулсан хэлцэл хүчин төгөлдөр байна (Иргэний хууль 189.1).
• Худалдах-худалдан авах гэрээний дагуу талууд гэрээний үүрэгт шилжүүлсэн мөнгө буцаан олгох эсэх нь гэрээ цуцлахад аль тал нь буруу үйлдэл гаргасан болон гэрээнд заасан суутгал тооцох нөхцөл байдалтай холбоотой байна (Иргэний хууль 205.1).
• Хөрөнгийн эрхийн гэрчилгээг дараа нь шилжүүлэхээр тохиролцсон нь худалдагч тал эрхийн доголдолтой хөрөнгө худалдаж байгаа хэрэг биш юм (Иргэний хууль 243.1).