Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг биелүүлээгүй тул үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү болон бусад зардлыг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах маргаан. Зээлдэгч нар нь зээлийн төлөх хуваарийг удаа дараа зөрчиж, төлбөр төлөх хугацаа нь хэтэрсэн тул нэхэмжлэгч банк нь зээлийн гэрээг цуцалсан байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч нар гэрээний үүргээ зөрчсөн тул үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү болон эрэн сурвалжлах зардлыг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Үндсэн зээл болон хүүгийн зарим хэсгийг хүлээн зөвшөөрч байгаа ч нэмэгдүүлсэн хүүг тооцох нь үндэслэлгүй, хуульд заасан журмын дагуу гэрээнд тусгайлан заагаагүй тул хэрэгсэхгүй болгох хүсэлт гаргасан.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүрэн хангаж шийдвэрлэсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Учир нь зээлийн гэрээнд нэмэгдүүлсэн хүү тооцох нөхцөлийг заасан, мөн нэхэмжлэгч нь зээлийн төлбөр хоцорсон хугацаанд нэмэгдүүлсэн хүүг тооцсон тул энэ нь талуудын харилцан тохиролцоонд үндэслэсэн хууль ёсны төлбөр гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлдэгч нар нь төлөх хуваарийг зөрчиж, нэхэмжлэгч банк нь урьдчилан сануулж, нэмэлт хугацаа тогтоосон боловч үр дүнд хүрээгүй тул банк нь нэг талын санаачилгаар зээлийн гэрээг цуцлах эрхтэй байсан (Иргэний хууль 225.1).
• Зээлийн гэрээнд нэмэгдүүлсэн хүү тооцох заалт байсан тул банк нь зээлдэгч гэрээгээр заасан хугацаанд төлөөгүй үед нэмэгдүүлсэн хүү шаардах эрхтэй (Банк, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль 21.3, Иргэний хууль 452.2).
• Зээлдэгч нар үүргээ зохих ёсоор гүйцэтгээгүй тул нэхэмжлэгч нь зээлийн төлбөр болон эрэн сурвалжлах зардлыг (нотариатын зардал, тэмдэгтийн хураамж) хохирлоор үзэн гаргуулж авах эрхтэй (Иргэний хууль 219.1).
• Зээлийн үүрэг биелээгүй үед барьцаа хөрөнгийг албадан худалдаанд оруулж үүргийн гүйцэтгэлийг хангах нь барьцааны гэрээний зорилго бөгөөд энэ нь хууль ёсны шийдвэр юм (Иргэний хууль 175.1, 156.1, 156.2).