Дархан-Уул аймгийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг гүйцэтгэх эрх зүйн үндэслэл болон хамтран зээлдэгчийн хариуцлагын хүрээний маргаан. Үндсэн зээлдэгч нас барсан тохиолдолд хамтран зээлдэгч нь зээлийн үлдэгдэл, хүүг төлөх үүрэг хэрхэн хүлээх талаар маргаан үүссэн. Банк зээлийн гэрээнд гарын үсэг зурсан хамтран зээлдэгчээс зээлийн үлдэгдэл болон хүүг гаргуулна гэж үзсэн байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч нар гэрээний үүргээ зөрчиж төлбөрөө төлөөгүй тул хамтран зээлдэгчээс зээлийн үндсэн дүн, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг гаргуулна гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Үндсэн зээлдэгч нас барсан нь зээлийн үүрэг дуусгавар болсон гэж үзэж байгаа бөгөөд банк зээлийн гэрээ байгуулахдаа хуульд заасан шаардлагыг хангаагүй, хамтран зээлдэгчийн хариуцлагыг тодорхойлсонгүй тул төлбөр төлөхгүй гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэсэгчилэн хангаж, хариуцагчээс ойролцоогоор 17 сая төгрөг гаргуулж, үлдэгдэл хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг өөрчилж, нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. Учир нь банк нь зээл олгохдоо хамтран зээлдэгчийн үүрэг гүйцэтгэх нөхцөл, түүнийг хэрхэн хангах талаар гэрээнд тусгаж, хуульд заасан шаардлагыг хангаагүй тул хамтран зээлдэгчээс гэрээний үүрэг шаардах эрх зүйн үндэслэлгүй гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Банк нь зээл олгохдоо хамтран зээлдэгчийн үүрэг гүйцэтгэх боломжийг хангах, түүнийг гэрээнд тодорхойлсон байх үүрэгтэй тул зөвхөн гарын үсэг зурсан нь гэрээний үүрэг гүйцэтгэх үндэслэл болохгүй (Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль 22.2, 23).
• Үндсэн зээлдэгч нас барсан нь зээлийн үүрэг дуусгавар болох үндэслэл болохгүй, учир нь зээлийн үүрэг нь зээлдэгчийн хувийн байдалтай салшгүй холбоотой тохиолдол биш байна (Иргэний хууль 240.1.2).
• Хамтран зээлдэгч нь зээлийн гэрээнд гарын үсэг зурсан боловч банк нь зээл олгохдоо хуульд заасан шаардлагыг хангаж, хамтран гүйцэтгэх үүргийг нотлоогүй тул нэхэмжлэлийн шаардлага хэрэгсэх боломжгүй (Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль 22.2).