Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Орон сууц захиалан бариулах гэрээгээс татгалзаж, төлбөр буцаан авах болон хохирлыг гаргуулах маргаан. Нэхэмжлэгч нь хариуцагч компанитай орон сууц захиалан бариулах гэрээ байгуулж, төлбөрийн тодорхой хэсгийг шилжүүлсэн боловч хариуцагч тал тухайн орон сууцыг өөр этгээдэд худалдаж, өмчлөх эрхийг шилжүүлж авах боломжгүй болсон тул гэрээгээс татгалзах үндэслэл үүссэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Орон сууцны төлбөрийг төлсөн тул гэрээгээс татгалзаж, төлсөн мөнгө болон зээлийн хүүгийн хохирлыг гаргуулна гэж шаардсан.
• Хариуцагч: Гэрээний төлбөр нь гуравдагч этгээдтэй хийсэн бартерын гэрээний дагуу төлөгдөх ёстой байсан бөгөөд бараа материал нийлүүлэгдээгүй тул төлбөр төлөгдөөгүй, гэрээ хүчин төгөлдөр бус гэж маргасан.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн үндсэн хэсгийг хангаж, хохирлын хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. Давж заалдах шат анхан шатны шийдвэрийг өөрчилж, нэхэмжлэгч төлсөн бодит дүнг гаргуулж авахыг тогтоосон. Учир нь хариуцагч болон гуравдагч этгээдийн хоорондын бартерын гэрээ хэрэгжиж, хариуцагч тал нэхэмжлэгчийн төлбөрийг тооцох баримттай байсан тул хариуцагчийн төлбөр төлөгдөөгүй гэх маргаан үндэслэлгүй, мөн нэхэмжлэгч орон сууцыг өмчлөх эрх авах боломжгүй болсон тул гэрээгээс татгалзах эрхтэй (Иргэний хууль 205.1). Нэхэмжлэгч зээлийн хүүгийн хохирол нэхэмжилсэн боловч уг хохирлыг нотлох баримт, тооцоолол хангалтгүй байсан тул хэрэгсэхгүй болгосон (Иргэний хууль 227.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээний дагуу хүлээсэн үүргээ биелүүлсэн боловч гэрээний зорилго болох эд хөрөнгийг хүлээн авах боломжгүй болсон тохиолдолд талууд гэрээний гүйцэтгэлийг биет байдлаар нь буцаан өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 205.1).
• Хариуцагч тал гуравдагч этгээдтэй хийсэн төлбөр тооцооны тохиролцоо нь нэхэмжлэгчийн гэрээний үүрэг биелсэн эсэхэд нөлөөлөх үндэслэл болно (Иргэний хууль 343.1).
• Хохирлыг нэхэмжлэхэд тухайн хохирол нь гэрээний зөрчлөөс шууд үүссэн бодит баримт, тодорхой тооцоолол дээр үндэслэсэн байх шаардлагатай (Иргэний хууль 227.1).