Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгох болон гэрээний үнэд төлсөн мөнгийг буцаан авах, эсрэгээрээ орон сууц ашигласны төлбөр нэхэмжлэх маргаан. Захиалагч тал орон сууц захиалгын гэрээгээр нийт ойролцоогоор 93 сая төгрөг төлсөн боловч хариуцагч тал гэрээг цуцалж, орон сууцыг албадан чөлөөлүүлсэн тул төлсөн мөнгийг буцаан авах, хариуцагч тал нь орон сууц ашигласны төлбөрийн үлдэгдэл нэхэмжилсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Гэрээний заалт нь нэг талын эрх ашгийг хэт хангасан, нийтээр хүлээн зөвшөөрөгдсөн зан суртахууны хэм хэмжээнд харшилсан тул гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгож, төлсөн мөнгийг буцаан авах шаардлагатай гэсэн.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгч тал орон сууцанд амьдарсан хугацааны ашигласны төлбөрийг нэхэмжлэгчийн төлсөн мөнгөн дүнгээс суутган тооцсон тул үлдэгдэл төлбөр нэхэмжлэх эрхтэй гэсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэл болон сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн ба Двж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг өөрчилж, хоёр талын шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргав. Учир нь хариуцагч тал нэхэмжлэгчийн орон сууц ашигласан хугацааны төлбөрийг суутгаж тооцсон нь өмнөх шүүхийн шийдвэрээр тогтоогдсон гэрээний үр дагавар болох тул түүнийг хохирол гэж үзэх боломжгүй, харин хариуцагч тал нэхэмжлэгчийн орон сууц ашигласны төлбөрийг гаргуулах шаардлага нь бодит хохирол тогтоогдоогүй тул хэрэгсэхгүй болгох үндэстэй.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээний заалт нь нэг талын эрх ашгийг хэт илэрхий хангасан, нийтээр хүлээн зөвшөөрөгдсөн зан суртахууны хэм хэмжээнд харшилсан тохиолдолд тухайн хэлцлийн заалтыг хүчин төгөлдөр бус болгоно (Иргэний хууль 56).
• Гэрээг цуцалсан эсвэл дуусгавар болсон тохиолдолд талууд гэрээг биет байдлаар нь буцааж, гэрээ биелсэнээс олсон ашгийг харилцан буцаан олгох үүрэгтэй (Иргэний хууль 205).
• Гэрээний нэг тал үүргээ зөрчсөн нөхцөлд нөгөө тал холбогдох зардлаа хохирол гэж нэхэмжлэх эрхтэй боловч уг хохирол нь бодитой тогтоогдсон байх ёстой (Иргэний хууль 227.1).