Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Хөдөлмөрийн эрхлэлтийн харилцааг нэг талын санаачилгаар цуцалсан, цалин хөлс болон бусад төлбөр гаргуулах маргаан. Ажил олгогч нь ажилтныг хөдөлмөрийн гэрээ байгуулаагүй байхад нь ажилд авсан бөгөөд дараа нь ажлаас халагдсан гэж мэдэгдэж, ажлын байр болон автомашины түлхүүрийг нь хураан авсан байна. Нэхэмжлэгч нь ажилгүй байсан хугацааны олговор, дутуу олгосон цалин, илүү цагийн нэмэгдэл, амралтын цалин болон нийгмийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн төлүүлэхээр ханджээ.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Ажил олгогч нь хөдөлмөрийн гэрээ байгуулахгүй байсан, цалин хөлсийг дутуу олгосон, илүү цагаар ажиллуулсан тул ажилд эгүүлэн тогтоолгож, холбогдох бүх төлбөрийг гаргуулахыг шаардсан.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгч нь хөдөлмөрийн эрхийн маргааныг хуульд заасан хугацаанд шийдвэрлүүлэхээр хандаагүй тул эрхээ хамгаалуулах хугацаа дууссан, мөн цалин хөлс болон бусад төлбөрийн шаардлага үндэслэлгүй гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангасан тул ажилд эгүүлэн тогтоолгож, олговор болон даатгалын шимтгэлийг төлөхөөр шийдвэрлэсэн бол цалин, илүү цаг, амралтын цалингийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, ажилгүй байсан хугацааны олговорыг тооцох заалтыг засаж, бусад хэрэгсэхгүй болгосон хэсгийг хэвээр үлдээв. Учир нь банкны дансны хөвчлөлөөс харилцагчийн сар бүрийн шилжүүлэг нь нэхэмжлэгчийн хэлсэн үндсэн цалингийн хэмжээтэй ойролцоо байгаа нь цалингийн хэмжээг тогтооход үндэслэл болсон тул ажилгүй байсан хугацааны олговорыг тооцох шаардлагатай гэж үзсэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Ажил олгогч нь ажилтныг нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалд албан журмаар даатгах, шимтгэлийг хуульд заасан хэмжээгээр төлөх үүрэгтэй (Хөдөлмөрийн хууль 43.2.7).
• Ажил олгогчийн хууль бус үйлдлээс үүдэлтэй ажилгүй байсан хугацааны олговорыг олгох нь ажилтны эрхийг хамгаалах үндэслэл болно (Хөдөлмөрийн хууль 154.8).
• Хөдөлмөрийн эрхийн маргааныг мэдсэн эсвэл мэдэх ёстой байсан өдрөөс хойш хуульд заасан 90 хоногийн дотор маргаан таслах комисс эсвэл холбогдох байгууллагад хандаагүй бол тухайн эрхээ хамгаалуулах хугацаа дууссан гэж үзнэ (Хөдөлмөрийн хууль 154.2.2).