Тогтоол №28228

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас түрээсийн төлбөр болон ашиглалтын зардлыг гаргуулахаар шаардсан. Хариуцагч нь гэрээ хүчин төгөлдөр бус тул гэрээгээр шилжүүлсэн төлбөр болон учруулсан хохирлыг буцаан гаргуулахаар сөрөг нэхэмжлэл гаргасан. АНХАН ШАТ: Хариуцагчаас тодорхой хэмжээний мөнгийг гаргуулж, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хууль хэрэглээ, үр дагаврыг арилгах талаар алдаатай байна хэмээн гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Талуудын хооронд түрээсийн гэрээний харилцаа үүссэн боловч гэрээ нь хэлбэрийн хувьд хуулийн шаардлага хангахгүй, хүчин төгөлдөр бус байсныг тогтоосон. Хүчин төгөлдөр бус гэрээний үр дагаврыг Иргэний хуулийн зохих зүйл заалтыг баримтлан шийдвэрлэсэн бөгөөд хариуцагчаас ашигласан хугацааны төлбөрийг гаргуулах үндэслэлтэй. Хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага нь нотлогдоогүй, хуулийн үндэслэлгүй байна. Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч "ХХК" нь хариуцагч "ХХК"-д түрээсийн төлбөр болон алданги гаргуулах нэхэмжлэл гаргасныг хариуцагч эс зөвшөөрч, байгуулсан гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгон хохирол гаргуулахээр сөрөг нэхэмжлэл гаргасан. АНХАН ШАТ: Хариуцагчаас түрээсийн төлбөр гаргуулж, гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцсон ба сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Анхны шийдвэрийг өөрчлөн, хариуцагчаас түрээсийн төлбөр гаргуулж, үлдэх үндсэн шаардлага болон сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. ХЯНАЛТЫН ШАТ: Хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхиж, давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүх нь түрээсийн гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж үзэх үндэслэлгүй, талуудын хоорондын гэрээний зохицуулалтыг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн, шүүх хуралдааны оролцогч талууд гэрээгээр тогтоогдсон түрээсийн төлбөр, алдангийн талаарх нэхэмжлэлийг хэлэлцсэн, улсын бүртгэлд бүртгүүлээгүй нь гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцох үндэслэл болохгүй хэмээн үзсэн.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Л.Б нь Г.Бын өмчлөлийн үл хөдлөх хөрөнгийг гоо сайхны газрын зориулалтаар 3 жилийн хугацаатай түрээслэхээр гэрээ байгуулж, урьдчилгаа болон барьцааны мөнгө төлсөн. Гэвч тус байр нь үйлчилгээ явуулахад тохиромжгүй байсан тул гэрээг цуцлах хүсэлт гаргаж, төлсөн мөнгө болон засварын зардлыг нэхэмжилжээ. Хариуцагч Г.Б нь нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, түрээсийн байрны зориулалтыг өөрчилж, доторх тоног төхөөрөмжийг үнэгүйдүүлэн, өөрийн санаачлагаар гэрээг цуцалсан тул учирсан хохирол болон засварын зардлыг нэхэмжлэгчээс гаргуулахаар сөрөг нэхэмжлэл гаргасан. - **Нэхэмжлэгч**: Л.Б нь 2015-07-27-ны өдрийн түрээсийн гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулах, 24,423,527 төгрөг гаргуулахыг шаардсан. - **Хариуцагч**: Г.Б нь нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, 68,000,000 төгрөг гаргуулахаар сөрөг нэхэмжлэл гаргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2017-04-11, **Дугаар**: 183/ШШ2017/00826 - **Шийдвэр**: Түрээсийн гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцож, хариуцагчаас 5,086,713 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэлийн үлдсэн хэсгийг болон сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 318.4, 493.6. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2017-08-14, **Дугаар**: 1825 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр буруу, хууль хэрэглээний алдаатай. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн зарим заалтыг өөрчлөн найруулж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 492.1.1, 493.7. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2017-11-20, **Дугаар**: 00826 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч Г.Б - **Гомдлолын шалтгаан**: Гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж дүгнэсэн нь буруу, Иргэний хуулийн 40.1, 40.2, 493.7-г буруу тайлбарласан. - **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Талуудын хооронд байгуулсан түрээсийн гэрээ нь хүчин төгөлдөр бус гэсэн анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн дүгнэлт хуульд нийцсэн. - Хүчин төгөлдөр бус хэлцлийн үр дагаврыг шийдвэрлэхдээ давж заалдах шатны шүүх Иргэний хуулийн 492.1.1-ийг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн. - Нэхэмжлэгчээс төлсөн урьдчилгаа болон барьцааны мөнгөнөөс түрээслэгчийн хүлээх үүргийг тооцон хасч, үлдэх мөнгийг гаргуулсан нь үндэслэлтэй. - Нэхэмжлэгч байранд хариуцагчийн зөвшөөрлөөр засвар хийсэн тул хариуцагч өөрийн эд хөрөнгийг засан сайжруулсан мөнгийг нэхэмжлэгчээс гаргуулах үндэслэлгүй. - Сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон нь Иргэний хуулийг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн. - Хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааг Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуульд заасан журмын дагуу явуулсан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь түрээсийн гэрээний дагуу төлсөн мөнгийг буцаан шаардсан. Хариуцагч нь гэрээ цуцалснаас учирсан хохирлыг шаардсан. АНХАН ШАТ: Хариуцагчаас нэхэмжлэгчид мөнгө төлүүлэх, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан. Иргэний хуулийн холбогдох зүйл заалтуудыг баримталсан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хууль бус, үндэслэлгүй гэж үзэн гомдол гаргасан. Гэрээ цуцалсан болон талуудын харилцан үйлдэлд буруу дүгнэлт хийсэн, буруу хууль хэрэглэсэн гэж тайлбарласан. ҮНДЭСЛЭЛ: Хариуцагч нь талбайг барьцаанд байсан талаар болон гэрээний үүргээ зөрчөөгүй гэдгээ нотлох баримт гаргаж өгөөгүй. Хөлслөгчийн шаардсан мэдээллүүд нь гэрээний үүргийг тодорхойлоход шаардлагатай байсан. Хөлслүүлэгч нь мэдээлэл өгөх үүргээ биелүүлээгүйтэй холбоотойгоор нэхэмжлэгч гэрээг цуцалсан нь үндэслэлтэй. Хариуцагч нь хууль болон гэрээний дагуу хөлслөгчийг үнэн зөв мэдээллээр хангах үүрэгтэй. Анх гэрээ байгуулах мөчөөс талууд эрх, үүргээ үнэнч шударгаар хэрэгжүүлэх үүрэгтэй. Төлөөлөгч нь төлөөлүүлэгчийн нэрийн өмнөөс хэлцэл хийх бөгөөд уг хэлцлээс үүсэх эрх, үүрэг нь зөвхөн төлөөлүүлэгчид бий болно. Анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь хууль зүйн хувьд үндэслэлтэй байсан тул хэвээр үлдээв.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь нэхэмжлэлийн шаардлагаа хангуулахын тулд хариуцагчтай байгуулсан гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулах, улмаар учирсан хохирлыг нөхөн төлүүлэхийг шаардсан. АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүхээс нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцож, учирсан хохирлыг хариуцагчаар төлүүлэхээр шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэртэй саналгүй давж заалдсан. Давж заалдах шатны шүүхээс хариуцагчийн гомдлыг бүхэлд нь ханган, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүхээс гэрээний үндсэн нөхцлүүд хангагдаагүй, нэхэмжлэгчийн гаргасан үндэслэлүүд хууль зүйн хувьд нотлогдоогүй гэж үзсэн. Мөн хуулийн холбогдох зүйл заалтуудыг зөрүүтэй тайлбарласан гэж дүгнэлээ.