Тогтоол №10045·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: " **** ****" ХХК нь хариуцагч ****, ****нарт холбогдуулан зээлийн гэрээний үүрэгт 58,731,873.11 төгрөг гаргуулах, үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулах тухай нэхэмжлэл гаргасан.
- **Нэхэмжлэгч**: Зээлийн гэрээг хугацаанаас нь өмнө цуцалсан тул 2021.08.30-г хүртэлх үндсэн зээлийн үлдэгдэл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг гаргуулах.
- **Хариуцагч**: Зээлийн хүүг бууруулах тохиролцоог нэхэмжлэгч биелүүлээгүй, зээлдэгч төлбөрийн чадваргүй болсон тул гэрээг цуцалснаас хойшхи хүүг төлөх боломжгүй.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-04-13, **Дугаар**: 102/ШШ2022/01350
- **Шийдвэр**: Хариуцагч нараас 44,107,694.23 төгрөг гаргуулж, үлдэх 14,624,178.14 төгрөгт холбогдох хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. Үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулахаар даалгасан.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 225.1, 451.1, 453.1, 175.1.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2022-07-29, **Дугаар**: 210/МА2022/01419
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх зээлийн гэрээг цуцалснаас хойшхи хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг шаардах эрхгүй гэж үзсэн нь хуульд нийцээгүй.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1, 3 дахь заалтыг өөрчлөн найруулж, хариуцагч нараас 58,731,873 төгрөг гаргуулахаар шийдвэрлэсэн.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 225.1, 451.1, 453.1, Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хуулийн 24.3 (1999 оны), 21.2 (2021 оны).
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-10-12, **Дугаар**: 001/ШХТ2022/01013
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх 2021 онд батлагдсан хуулийг 2019 оны харилцаанд буцаан хэрэглэсэн, Дээд шүүхийн зөвлөмжөөс өөрөөр тайлбарлаж, байхгүй хуулийн хэм хэмжээг хэрэглэсэн.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Анхан шатны шүүх талуудын хооронд Иргэний хуулийн 451.1-д заасан зээлийн гэрээний үүргийн харилцаа үүссэн, барьцааны гэрээ мөн хуулийн 165.1, 166.1-д заасан шаардлагыг хангасан, хүчин төгөлдөр гэрээ гэж дүгнэсэн нь хуульд нийцсэн.
- Зээлдэгч нар гэрээгээр хүлээсэн үүргээ зөрчиж, зээлийн үндсэн төлбөр, хүүг хугацаанд нь төлөөгүй тул нэхэмжлэгч гэрээг хугацаанаас нь өмнө цуцлах эрхтэй.
- Нэхэмжлэгч зээлдэгч нарт үүргээ гүйцэтгэх нэмэлт хугацаа тогтоосон боловч үр дүн гараагүй тул 2019.12.23-ны өдөр зээлийн гэрээ цуцлах мэдэгдэл өгсөн нь Иргэний хуулийн 225.1-д нийцсэн.
- Анхан шатны шүүх гэрээг цуцлах хүртэлх хугацааны үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг гаргуулж, үлдэх хэсгийг шаардах эрхгүй гэж үзсэн нь Иргэний хуулийн 225.1, 451.1, 453.1-д нийцсэн.
- Давж заалдах шатны шүүх зээлийн гэрээг цуцалснаас хойшхи хугацааны хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг нэхэмжлэгч шаардах эрхгүй гэж үзсэн анхан шатны шүүхийн дүгнэлтийг Иргэний хуулийн 453.1 болон Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хуулийн зохицуулалтад нийцээгүй гэж үзэн, нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүрэн хангаж шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 167.1.2, 40.1, 40.2-т заасанд нийцээгүй.
- Иргэний хуулийн 225.1-д зааснаар гэрээ цуцалснаар үүргийн харилцаа дуусгавар болдог тул гэрээ цуцалснаас хойшхи хугацааны хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг шаардах эрхгүй.
- Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, мөнгөн хөрөнгийн шилжүүлэг, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль (2021 он)-ийг 2019 онд цуцлагдсан гэрээний харилцаанд буцаан хэрэглэх боломжгүй.