Тогтоол №27676

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Зээлийн гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй этгээдээс мөнгө гаргуулах, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах тухай нэхэмжлэл. АНХАН ШАТ: Зээлийн гэрээг цуцалж, хариуцагчаас тодорхой хэмжээний төгрөг гаргуулах, гэрээний дагуу барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч, гэрээний үүргээ биелүүлэхэд нөлөөлсөн цар тахлын нөхцөл байдлыг харгалзан зээлийн хүүгийн тодорхой хэсгийг хасуулах, улмаар гомдлоо хангаж өгөхийг хүссэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Зээлдэгч нь гэрээнд заасан хугацаанд зээл, хүүгээ төлөөгүй нь Иргэний хуулийн холбогдох зүйлүүд, гэрээний нөхцөлөөр тогтоогдсон. Ковид-19 цар тахлын улмаас сувилалын үйл ажиллагаа зогссон нь зээлдэгч талыг Иргэний хуулийн 220 дугаар зүйлд заасан журмын дагуу гэрээ байгуулах үеийн нөхцөл байдал өөрчлөгдсөнтэй холбоотойгоор санал, шаардлага гаргах эрх олгохгүй. Зээлдэгч нь зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү төлөх үүргээ зөрчсөн тул зээлдүүлэгч үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг шаардах эрхтэй. Анхан шатны шүүх хэргийг хуулийн дагуу шийдвэрлэж, талуудын хооронд байгуулагдсан гэрээний хүчин төгөлдөр байдал, зээлдэгчийн үүргээ биелүүлээгүй нөхцөл байдлыг зөв тогтоож, холбогдох хуулийг зөв хэрэглэсэн. Зээлийн барьцаа болгон тогтоогдсон үл хөдлөх эд хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах тухай нэхэмжлэлийг хангасан нь Иргэний хуулийн 174, 175 дугаар зүйлд нийцсэн. Хариуцагч нарын давж заалдах гомдолд дурдсан үндэслэлүүд нь хууль зүйн хувьд болон хэргийн баримтаар нотлогдоогүй тул анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Зээл олгогч нь зээлдэгч болон батлан даагчаас зээлийн гэрээний үүрэг болон хүүг гаргуулах, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах нэхэмжлэл гаргасан. АНХАН ШАТ: Хариуцагч нараас нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, үүргийн гүйцэтгэлд барьцаа хөрөнгө ашиглахыг зөвшөөрсөн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн төлөөлөгч нь шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч, хууль хэрэглээ болон нотлох баримтын үнэлгээнд алдаа гарсан, талцаж шийдвэрлэсэн, гэрээ цуцлагдсан гэх үндэслэлээр гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Талуудын хооронд Иргэний хуульд заасан хүчин төгөлдөр гэрээний харилцаа үүссэн, зээлдэгч нь гэрээний үүргээ биелүүлээгүй, нэхэмжлэгч нь нэмэгдүүлсэн хүү шаардах эрхтэй, гэрээг цуцлах үндэслэл болон бусад гомдлуудыг хянан үзээд анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байсан тул шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: "ММ финанс ББСБ" ХХК нь О.Гончиг, Б.Оюунчимэг, Н.Мөнхцэцэг нарт 2017 оны 6 дугаар сарын 6-ны өдөр 15,000,000 төгрөгийн зээлийг 3 сарын хугацаатай, сарын 3.5 хувийн хүүтэй олгосон. Зээлийн барьцаанд О.Гончиг, Б.Оюунчимэг нарын өмчлөлийн орон сууцыг тавьсан. Зээлдэгч нар зээлийн төлбөрийг хугацаанд нь төлөөгүй тул зээлдүүлэгч шүүхэд хандсан. - **Нэхэмжлэгч**: "ММ финанс ББСБ" ХХК нь Б.Оюунчимэг, Н.Мөнхцэцэг нараас зээлийн гэрээний үүрэгт 27,797,940 төгрөг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахыг шаардсан. - **Хариуцагч**: Б.Оюунчимэг, Н.Мөнхцэцэг нар нь зээлийн үндсэн төлбөр болох 15,000,000 төгрөгийг төлөхийг хүссэн боловч хугацаа хэтэрсэн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг зөвшөөрөөгүй. Мөн Н.Мөнхцэцэг нь зээлийн гэрээний тал биш тул хариуцагчаас чөлөөлөхийг хүссэн. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2019-09-26, **Дугаар**: 102/ШШ2019/02525 - **Шийдвэр**: Б.Оюунчимэг, Н.Мөнхцэцэг нараас 26,849,716 төгрөгийг гаргуулж, "ММ финанс ББСБ" ХХК-д олгож, үлдэх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. Шийдвэрийг сайн дураар биелүүлээгүй тохиолдолд барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар даалгасан. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 451.1, 452.1, 453.1, 175.1. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2019-12-04, **Дугаар**: 2031 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч, хугацаа хэтэрсэн хүү, нэмэгдүүлсэн хүү болон Н.Мөнхцэцэгийг хариуцагчаас чөлөөлөхийг хүссэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон. - **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 162.4. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2021-07-19, **Дугаар**: 210/МА2025/00515 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Шийдвэр, магадлалын зарим хэсгийг эс зөвшөөрч, хугацаа хэтэрсэн болон нэмэгдүүлсэн хүүг хэрэгсэхгүй болгож, Н.Мөнхцэцэгийг хариуцагчаас чөлөөлөхийг хүссэн. - **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Зохигчдын хооронд байгуулагдсан зээлийн гэрээгээр "ММ финанс ББСБ" ХХК нь 15,000,000 төгрөгийг зээлдүүлсэн, зээлдэгч нар үүргээ бүрэн биелүүлээгүй нь тогтоогдсон. - Хоёр шатны шүүх Иргэний хуулийн 451.1, 453.1, 156.1, 156.2-т заасан зохицуулалтыг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн. - Зээлийн гэрээний 2.9-д гэрээний үүргийг зохих ёсоор биелүүлээгүй бол үндсэн хүүгийн 20 хувиар нэмэгдүүлсэн хүү төлөхөөр заасан нь хуульд нийцсэн. - Хариуцагч үүргээ хугацаанд нь биелүүлээгүй тул үндсэн, хэтэрсэн хугацааны болон нэмэгдүүлсэн хүүг төлөх үүрэгтэй. - Барьцааны зүйлээс үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахад Иргэний хуулийн 174.1, 175.1-ийг зөв хэрэглэсэн. - Хариуцагч Н.Мөнхцэцэг нь зээлийн гэрээнд гарын үсэг зурснаа үгүйсгэж чадаагүй тул түүнийг хариуцлагаас чөлөөлөх гомдол үндэслэлгүй. - Шүүх хэрэгт авагдсан нотлох баримтуудыг тал бүрээс нь бодитойгоор үнэлж, үндэслэл бүхий дүгнэлт хийсэн нь хууль зүйн үндэслэлтэй.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас зээлийн гэрээний үүрэг, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэл хангуулах тухай нэхэмжлэл гаргажээ. Хариуцагч нь хэт өндөр хүү, ковид-19 цар тахлын улмаас үүссэн нөхцөл байдлыг харгалзан үзээгүй, хууль бус үйлдлээр гэрээ байгуулсан гэж маргажээ. АНХАН ШАТ: Зээлийн гэрээг хүчин төгөлдөр гэж үзэн, хариуцагчаас нэхэмжлэлийн шаардлагад заасан мөнгөн дүнг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шийдвэр гаргажээ. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэртэй холбоотойгоор өмгөөлүүлэх эрх зөрчигдсөн, ковид-19 цар тахлын улмаас үүссэн хүндрэлийг үл харгалзсан, гэрээ цуцалсан байхад нэхэмжлэлийн шаардлагыг нэмэгдүүлсэн гэх үндэслэлээр гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүхээс зээлийн гэрээг хүчин төгөлдөрт тооцсон боловч нэхэмжлэгч нь гэрээний хугацаа дуусахаас өмнө шүүхэд нэхэмжлэл гаргаснаар гэрээ цуцлагдсан гэж үзэж, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгон, шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан. Зээлийн хүүг бууруулах болон бусад гомдлуудыг хангахад хангалттай баримт байхгүй гэж дүгнэсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь зээлийн гэрээний дагуу төлөгдөөгүй үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү болон барьцаалсан хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шаардлага гаргасан. Хариуцагч нь зээлийн гэрээний нэмэгдүүлсэн хүүгийн төлбөрийг эс зөвшөөрч, ковид-19 цар тахлын улмаас үүссэн хүндрэлийг дурдаж, шүүхээс хүүг бууруулах хүсэлт гаргасан. АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх Иргэний хуулийн холбогдох зүйл заалтуудыг баримтлан хариуцагчаас нэхэмжлэгчийн шаардлагатай бүх мөнгийг гаргуулж, барьцаалсан хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн төлөөлөгч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэр үндэслэлгүй, нэмэгдүүлсэн хүүгийн тооцоолол, түүнийг тогтоосон аргачлалыг шийдвэрт тусгаагүй нь хууль зөрчсөн гэж гомдол гаргасан. Нэхэмжлэгч нь хариуцагчийн гомдлыг хүлээн авахаас татгалзсан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Талууд зээлийн гэрээний үндсэн төлбөр, хүүгийн талаар маргаагүй, харин нэмэгдүүлсэн хүүгийн талаар маргасан. Зээлийн гэрээнд заасан нэмэгдүүлсэн хүү нь Иргэний хуулийн 452, 453 дугаар зүйлүүдтэй нийцсэн байсан тул нэхэмжлэгч нь нэмэгдүүлсэн хүүг шаардах эрхтэй гэж үзсэн. Хариуцагч нь ковид-19 болон хүндрэлтэй нөхцөл байдлын талаар баримт нотлоогүй. Барьцаалсан хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах нь зөв гэж дүгнэсэн.