Тогтоол №10743·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч Ё.Ж нь хариуцагч О.Д-д өвс, ногоон тэжээл худалдан авах зорилгоор урьдчилгаа төлсөн боловч бараагаа бүрэн аваагүй тул төлсөн мөнгөө буцаан шаардсан.
- **Нэхэмжлэгч**: О.Д-гээс 13,316,000 төгрөг, өмгөөллийн хөлс 2,000,000 төгрөг гаргуулахыг хүссэн. О.Д-тэй өвс, ногоон тэжээл худалдан авахаар тохиролцсон, С.Н-тэй ямар ч тохиролцоо хийгээгүй.
- **Хариуцагч**: Нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, Ё.Ж-г С.Н-тэй холбож өгсөн бөгөөд өвс худалдахаар тохиролцоогүй, хөөн хэлэлцэх хугацаа өнгөрсөн гэж маргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2024-07-08, **Дугаар**: 151/ШШ2024/00647
- **Шийдвэр**: Хариуцагч О.Д-гээс 13,316,000 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч Ё.Ж-д олгож, өмгөөллийн хөлсийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 208.1, 211.1, 243.1-д заасныг баримтлан талууд амаар худалдах-худалдан авах гэрээний гол нөхцөлийг тохиролцсон, хөөн хэлэлцэх хугацааг хэтрүүлээгүй гэж үзсэн.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2024-09-05, **Дугаар**: 223/МА2024/00025
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгохыг хүссэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Хариуцагч О.Д нь өвс, тэжээл худалдан борлуулах ажил эрхэлдэггүй, Ё.Ж-ийн хүсэл зоригийг С.Н-д дамжуулсан үйлдэл нь худалдах-худалдан авах гэрээний шинжийг агуулаагүй гэж үзсэн.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2024-11-19, **Дугаар**: 001/ШХТ2024/01439
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэж, гэрээний гол нөхцөлийг талууд тохиролцоогүй гэж дүгнэсэн нь үндэслэлгүй.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Нэхэмжлэгч Ё.Ж, хариуцагч О.Д нар нь өвс, ногоон тэжээл худалдан авахаар амаар тохиролцож, гүйлгээний утгад “өвс урьд 6 сая, ногоон тэжээл 10 сая”, “ногоон тэжээлийн урьдчилгаа 50%-ийн үлдэгдэл” гэж заасан нь худалдах-худалдан авах гэрээний гол нөхцөл болох үнийн талаар талууд тохиролцсон болохыг тогтооно.
- Иргэний хуулийн 43.1.1, 195.3-т зааснаар хэлцлийн гол нөхцөлийн талаар талууд хэлэлцэн тохиролцсон тохиолдолд амаар хийх хэлцлийг хийсэн гэж үздэг.
- Хариуцагч О.Д нь өвс, тэжээл худалдан борлуулах ажил эрхэлдэггүй, худалдаж буй зүйлийн өмчлөгч биш байх нь энэ төрлийн хэлцэл хийгдсэнийг үгүйсгэх үндэслэл болохгүй.
- Хариуцагч О.Д нь Ё.Ж-ийн хүсэл зоригийг С.Н-д дамжуулсан үйлдэл нь худалдах-худалдан авах гэрээний шинжийг агуулаагүй гэж давж заалдах шатны шүүх дүгнэсэн нь буруу.
- Иргэний хуулийн 219.6-д зааснаар үүрэг гүйцэтгэгч өөр этгээдээс хүлээн авах ёстой байсан зүйлээ авч чадаагүйгээс үүрэг биелээгүй бол хариуцлагыг өөрөө хүлээнэ.
- Хөөн хэлэлцэх хугацааг Иргэний хуулийн 75.2.1-д заасан гурван жилийн хугацаанд багтаасан нь зөв.
- Анхан шатны шүүх нотлох баримтыг хуульд заасан журмын дагуу үнэлж, зөв дүгнэлт хийсэн.