Орхон аймгийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Худалдах, худалдан авах гэрээний үүрэг биелүүлээгүйгээс үүдэлтэй хохирол барагдуулах маргаан. Нэхэмжлэгч нь хариуцагчид нийлүүлэх ёстой өвсийг хугацаанд нь нийлүүлээгүй, мөн хадгалан байх ёстой өвсийг дур мэдэн зарсан гэж үзэн, үнийн зөрүү болон тээврийн зардлыг нэхэмжилсэн. Хариуцагч нь нэхэмжлэгч өвс авахаа болиод мөнгөө нэхэж эхэлсэн тул өвсийг зарж, буцаан төлбөр хийсэн гэж маргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч гэрээний дагуу нийлүүлэгдэх ёстой өвсийг нийлүүлээгүй, харин хадгалан байх ёстой өвсийг нь бусдад зарсан тул үлдэгдэл өвсний зах зээлийн үнэ болон тээврийн зардлыг барагдуулах шаардлага гаргасан.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгч өвс авахгүй байхаар шийдсэн тул өвсийг зараад, нэхэмжлэгчид мөнгөн дүнг буцаан шилжүүлсэн бөгөөд нэхэмжлэлийн шаардлага үндэслэлгүй гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэсэгчлэн ханган, хариуцагчийг ойролцоогоор 68 сая төгрөг төлөхийг шийдвэрлэсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг өөрчилсөн тул хариуцагчаас ойролцоогоор 54 сая төгрөг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгохыг тогтоов. Учир нь шинжээчийн дүгнэлтээр тухайн үеийн өвсний бөөний үнийг тогтоосон тул үлдэгдэл өвсний үнийг шинжээчийн тогтоосон үнээр тооцох ёстой, мөн нэхэмжлэгч өөрөө 1,000 боодол өвс авсан баримттай тул үлдэгдэл 10,000 боодол өвсний үнэ болон тээврийн зардлыг тооцохдоо тухайн авсан өвсний тээврийн хөлсийг хасаж тооцох шаардлагатай байсан тул шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Худалдах, худалдан авах гэрээний үүрэг биелүүлээгүй тохиолдолд хохирлыг тооцохдоо талуудын анхны тохиролцосон үнэ биш, харин бодит үнэ цэнийг тодорхойлсон шинжээчийн дүгнэлтийг үндэслэл болгоно (Иргэний хууль 227.3, 243.1).
• Гэрээний дагуу нийлүүлэгдэх ёстой барааг нийлүүлээгүй тохиолдолд тухайн барааны үнэ болон холбогдох зардлыг хохирол гэж үзнэ.
• Нэхэмжлэгч өмнө нь бараа авсан эсвэл мөнгөн дүнгээ буцаан авсан тохиолдолд тухайн хэмжээг нийлүүлэх ёстой барааны хэмжээнээс хасаж, үлдэгдэл үүргээ тооцох ёстой.