Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг биелүүлээгүй байх, төлбөрийн дараалал болон нэмэгдүүлсэн хүүгийн тооцоолол. Зээлдэгч нар зээлийн үндсэн мөнгөн дүнгээ хугацаандаа бүрэн төлж чадахгүй болсон тул зээл олгогч байгууллага зээлийн үндсэн мөнгөн дүн, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг нэхэмжлэв.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч нар төлбөрийн хуваарь ёсоор төлбөрөө төлөөгүй тул үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг шаардах эрхтэй гэж маргав.
• Хариуцагч: Зээлийн үндсэн мөнгөн дүнг төлөх боломжтой боловч хүү, алдангийг тохиролцох санал гаргасан ч зөвшөөрөгдөөгүй тул шүүхээр шийдвэрлүүлнэ гэж маргав.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх зээлийн хүүгийн тооцооллыг буруу тайлбарлан, үүрэг гүйцэтгэх дарааллыг анхаа гараагүй тул нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг өөрчилж, нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж шийдвэрлэв. Зээлдэгч нар зээлийн гэрээний дагуу төлбөрийг хугацаандаа биелүүлээгүй тул зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг төлөх үүрэгтэй (Банк, эрх бүхий этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль 22.3), учир нь зээлийн гэрээний хугацаа дууссан нь зээлдэгчийг үүргээс чөлөөлөх үндэслэл болохгүй (Банк, эрх бүхий этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль 24.3). Төлбөр хийсэн мөнгө бүх өрийг төлөхөд хүрэлцэхгүй байгаа тул төлбөрийн дарааллыг баримтлан үндсэн зээлээс төлсөн хэсгийг хасаж тооцох ёстой (Иргэний хууль 216.4), учир нь төлбөр хийсэн мөнгө бүх өрийг төлөхөд хүрэлцэхгүй байгаа тул үндсэн зээлээс хасаж тооцох ёстой.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлийн гэрээний хугацаа дууссан нь зээлдэгчийг зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү төлөхөөс чөлөөлөх үндэслэл болохгүй (Банк, эрх бүхий этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль 22.3).
• Төлбөр хийсэн мөнгө бүх өрийг төлөхөд хүрэлцэхгүй байгаа тохиолдолд төлбөрийг үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүгийн дарааллаар тооцох ёстой (Иргэний хууль 216.4).
• Хариуцагч нь зээлийн гэрээний дагуу үүргээ хугацаандаа биелүүлээгүй тул хэтэрсэн хугацааны хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг төлөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 453.1).