Тогтоол №7288·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: О.Гантөмөрийг Практикал даатгал ХХК-ийн Гүйцэтгэх захирлын албан тушаалаас ТУЗ-ийн тогтоолоор чөлөөлсөн.
- **Нэхэмжлэгч**: О.Гантөмөр ТУЗ-ийн ажлаас чөлөөлсөн тогтоолыг хүчингүй болгуулж, ажилд эгүүлэн тогтоолгох, ажилгүй байсан хугацааны цалинтай тэнцэх олговор, нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалын дэвтэрт шимтгэлийн нөхөн бичилт хийлгэхийг шаардсан.
- **Хариуцагч**: Практикал даатгал ХХК, Практикал даатгал ХХК-ийн Төлөөлөн удирдах зөвлөл нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, гүйцэтгэх захирлыг ажлаас чөлөөлсөн нь компанийн дүрэм, Компанийн тухай хуулийн хүрээнд хийгдсэн, нэхэмжлэгчтэй хөлсөөр ажиллах гэрээ байгуулсан тул Хөдөлмөрийн тухай хууль хамаарахгүй гэж маргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2019-12-09, **Дугаар**: 182/ШШ2019/02201
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэгчийг Практикал даатгал ХХК-ийн Гүйцэтгэх захирлын ажилд эгүүлэн тогтоож, 28,839,389 төгрөгийн олговор олгож, нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалын дэвтэрт нөхөн бичилт хийхийг даалгасан. Практикал даатгал ХХК-ийн ТУЗ-д холбогдох шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 128.1.2, 69.1, 46.1, 46.2.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2020-02-12, **Дугаар**: 344
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч
- **Гомдлын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
- **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 162.4.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2021-01-05, **Дугаар**: 206
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч
- **Гомдлын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, нэхэмжлэгчтэй байгуулсан гэрээ нь контрактын гэрээ бөгөөд үүргээ зөрчсөн тул ажлаас чөлөөлөх нь хууль ёсны байсан.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрийн зарим заалтыг өөрчилж, нэхэмжлэгчийг ажилд эгүүлэн тогтоох шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож, олговрын хэмжээг нэмэгдүүлэн тогтоосон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Нэхэмжлэгч О.Гантөмөртэй байгуулсан гэрээ нь нэрлэгдсэнээр "хөлсөөр ажиллах гэрээ" боловч гэрээний агуулга, зорилго, талуудын эрх, үүрэг, хариуцлагын зохицуулалтыг харьцуулан үзэхэд Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 25.1, 25.2, 25.3-т заасан шаардлагыг хангасан контрактын гэрээ юм.
- Шүүх Иргэний хуулийн 198.1, 198.2-т заасан гэрээг тайлбарлах журмыг баримталсан нь үндэслэлтэй.
- Контрактын гэрээг ажил олгогч цуцлах тохиолдолд Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 40.1-д заасан үндэслэлээс гадна 41.1-д заасан нөхцөл, журам хамаарна.
- ТУЗ-ийн 2019/13 тоот тогтоолд О.Гантөмөрийг ажлаас чөлөөлөхдөө Хөдөлмөрийн тухай хуульд заасан аль үндэслэлээр чөлөөлж буйгаа тодорхой заагаагүй.
- Хариуцагчийн нотлох баримтуудаар нэхэмжлэгчийн гаргасан зөрчил нь гэрээг цуцлах ноцтой зөрчил болох нь бүрэн нотлогдоогүй.
- Нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөх үүрэгтэй холбоотой зөрчлийн тухайд Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 131.2-т заасан хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан.
- Н.Цогт-Очирыг томилохдоо ТУЗ-тэй зөвшилцөөгүй гэх зөрчлийн тухайд ч хуульд заасан шийтгэл ногдуулах хугацаа өнгөрсөн.
- Нэхэмжлэгчийг ажлаас халах хууль зүйн үндэслэл тогтоогдоогүй гэж доод шатны шүүхүүд үзсэн нь хуульд нийцжээ.
- О.Гантөмөртэй байгуулсан контрактын гэрээний хугацаа 2019-12-31-ний өдрөөр дуусгавар болсон тул ажилд эгүүлэн тогтоох боломжгүй.
- Практикал даатгал ХХК нь О.Гантөмөрийн гэрээний хугацаа дуусаагүй байхад үндэслэлгүйгээр гэрээг цуцалсан тул Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 69.1-д зааснаар ажилгүй байсан хугацааны олговрыг шаардах эрхтэй.
- Ажлаас халагдсан 2019-07-02-ны өдрөөс 2019-12-31-ний өдөр хүртэлх 5 сар 20 хоногийн цалинтай тэнцэх олговор 34,364,707 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулж нэхэмжлэгчид олгох нь зүйтэй.