2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжих — түрээсийн гэрээ байгуулаагүй, эзэмших эрх тодорхойгүй байхад засвар хийсэн болон түрээсийн мөнгө, барьцааг нэхэмжлэх. Нэхэмжлэгч нь үйлчилгээний талбай түрээслэхээр тохиролцож, засвар хийсэн боловч өмчлөх эрхийн гэрчилгээгүй, эзэн нь өөр хүн гэж мэдсэн тул гэрээ байгуулахгүйгээр үйл ажиллагаагаа зогсоосон байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Засвар хийсэн зардал болон урьдчилсан түрээсийн мөнгө, барьцааг гаргуулна гэж үзэж байгаа тул үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжсөн мөнгөө нэхэмжилж байна.
• Хариуцагч: Түрээсийн гэрээ албан ёсоор байгуулагдаагүй тул түрээсийн төлбөр нэхэмжлэх үндэслэлгүй, мөн зуучлагчийн хөлс болон цахилгааны төлбөрийг нэхэмжлэгч төлөх ёстой гэж үзэж байна.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэгчийн засварын зардлын нэхэмжлэлийг хангаж, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.

• Нэхэмжлэгч засварын зардлаа шаардах эрхтэй, учир нь Иргэний хууль 289.2.5-д зааснаар засварын зардлаа шаардах эрхтэй бөгөөд хэрэгт байгаа баримтаар нийт 13 сая орчим төгрөгийн зардал гарсан нь тогтоогдсон тул.
• Нэхэмжлэгчийн зуучлагчид төлсөн хөлс болон цахилгааны төлбөрийг нэхэмжлэх үндэслэлгүй, учир нь түрээсийн гэрээний харилцаа дуусгавар болсон тул зуучлалын гэрээ нь нэхэмжлэгчид хамааралгүй байсан бөгөөд цахилгааны төлбөрийн баримт нь маргаж буй талбайн төлбөр мөн эсэх нь тогтоогдоогүй тул.
• Хариуцагч нэхэмжлэгчид түрээсийн мөнгө, барьцааг буцааж өгөх үүрэгтэй, учир нь түрээсийн гэрээ байгуулагдаагүй, харилцаа дуусгавар болсон тул Иргэний хууль 492, 318-т үндэслэн үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн мөнгө буцаан олгох ёстой.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээ байгуулагдаагүй, эзэмших эрх тодорхойгүй байхад хийсэн засварын зардлыг нэхэмжлэх эрхтэй байдаг (Иргэний хууль 289.2.5).
• Түрээсийн гэрээ байгуулагдаагүй, эсвэл гэрээний харилцаа дуусгавар болсон үед зуучлагчийн хөлс болон бусад гуравдагч этгээдийн төлбөрийг түрээслэгчээс нэхэмжлэх үндэслэлгүй (Иргэний хууль 318.1).
• Өмчлөх эрхгүй этгээдтэй хийсэн гэрээ нь хүчин төгөлдөр бус байж болох тул үүнээс үүдэлтэй хөрөнгөжих маргааныг Иргэний хууль 492-т заасны дагуу шийдвэрлэнэ.