Сүхбаатар дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Орон сууц захиалсан гэрээний дагуу барилгын ажил гүйцэтгэх хугацаа хойшлогдсон тул гүйцэтгэгчээс гэрээний дагуу алданги шаардах маргаан. Захиалагч болон гүйцэтгэгч хоорондын байгуулсан гэрээний дагуу орон сууц хүлээлгэн өгөх хугацаа хойшлогдсон нь гэнэтийн давагдашгүй хүчин зүйлээс шалтгаалсан гэж үзэн, алданги төлөх үүргээс чөлөөлөгдөх ёстой гэж маргаан үүсжээ.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Гэрээний дагуу орон сууц хүлээлгэн өгөх хугацаа хэтэрсэн тул нийт 23,698,500 төгрөгийн алданги гаргуулах.
• Хариуцагч: Цар тахлын улмаас хилээр тээвэрлэлт хязгаарлагдсан нь давагдашгүй хүчин зүйл болсон тул гэрээнд заасан хүндэтгэн үзэх шалтгааны улмаас хугацаа алдсан гэж үзэн, алданги төлөх үүргээс чөлөөлөгдөх.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэсэгчилэн хүтгэлж, хариуцагчаас 16,775,000 төгрөгийн алданги гаргуулах шийдвэр гаргав.

• Цар тахлын улмаас хилээр тээвэрлэлт хязгаарлагдсан нь гэнэтийн давагдашгүй хүчин зүйл болохыг нотолсон гэрчилгээтэй байсан тул гүйцэтгэгч нь үүрэг гүйцэтгэх боломжгүй болсон нөхцөл байдал үүссэн гэж үзнэ.
• Гэрээнд хүндэтгэн үзэх шалтгаанаар хугацаа хойшлогдсон тохиолдолд алданги шаардахгүй гэж заасан тул давагдашгүй хүчин зүйлийн үйлчлэлд хамаарах хугацааны алдангийг төлөх үүргээс чөлөөлөх ёстой.
• Харин давагдашгүй хүчин зүйл үйлчлэхгүй байсан болон давагдашгүй хүчин зүйл үйлчлэхгүй байх хугацааны хоорондох болон давагдашгүй хүчин зүйл үйлчлэх хугацаа дууссанаас хойшх хугацааны алдангийг төлөх үүргээ хариуцагч хүлээх ёстой.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гүйцэтгэгчийн гэм буруугаас бус, давагдашгүй хүчин зүйлээс шалтгаалсан тохиолдолд үүрэг гүйцэтгэх боломжгүй болсон бол хугацаа алдсан гэж үзэхгүй (Иргэний хууль 222.2).
• Гэрээний нөхцөл болон хууль ёсны дагуу давагдашгүй хүчин зүйл үйлчлэх хугацааны доторх алдангийг төлөх үүргээс чөлөөлөх боломжтой (Иргэний хууль 232.6).
• Гэрээний заалт болон хууль ёсны дагуу гүйцэтгэгч нь өөрийн бус, хамааралгүй нөхцөл байдлын улмаас үүссэн алдангийг төлөх үүргээ хариуцах ёстой (Иргэний хууль 343.1).