Орхон аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Банкны зээлийн маргаан — зээлийн үүрэг гүйцэтгэхгүй болсон байдлаар барьцаа хөрөнгийг албадан худалдахаар шаардах. Хариуцагч компани болон түүний захирал зээлийн үндсэн төлбөр болон хүүгийн зарим хэсгийг төлөхгүй, мөн батлан даагч нараас шаардлага хангуулахыг эсэргүүцсэн байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлийн гэрээний дагуу төлбөр хугацаандаа төлөгдөөгүй тул зээлийн үндсэн мөнгөн дүн болон хүүг хариуцагч компани болон түүний захирлаас гаргуулж, барьцаа хөрөнгийг албадан худалдаалахыг шаардсан.
• Хариуцагч: Зээлийн үндсэн мөнгийг хүлээн зөвшөөрөх боловч нэмэгдүүлсэн хүү болон батлан даагч нараас шаардлага хангуулахыг эсэргүүцсэн. Мөн батлан даагч нь зээл гүйцэтгэх чадваргүй болох нь тогтоогдоогүй тул түүнд хамааралгүй хэсгийг хэрэгсэхгүй болгохыг шаардсан.

Шийдвэр ба үндэслэл

Нэхэмжлэгч банк барьцаа хөрөнгийг хангуулахын өмнө барьцаа хөрөнгийг хангуулах тухай албан бичиг хүргүүлсэн боловч хариуцагч талууд зээлийн үүргийг зохих ёсоор гүйцэтгээгүй тул банк барьцаа хөрөнгийг албадан худалдаалах эрхтэй. Хариуцагч компани болон түүний захирал зээлийн гэрээний үүргийг гүйцэтгэхгүй байгаа тул барьцаа хөрөнгийг хангуулах үндэслэл үүссэн (Иргэний хууль 153.1, 175.1). Хариуцагч батлан даагч нар нь зээлийн гэрээний дагуу үүрэг гүйцэтгэхгүй бол батлан даагч хамтран хариуцлага хүлээхээр заасан тул тэдгээс шаардлага хангуулах нь зөв; харин батлан даагч нар нь зээл гүйцэтгэх чадваргүй болох нь тогтоогдоогүй тул тэдгээс зээлийн үндсэн мөнгө болон хүүг шаардах нь үндэслэлгүй (Иргэний хууль 153.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Үүрэг гүйцэтгэгч барьцаагаар хангагдсан үүргээ гэрээнд заасны дагуу гүйцэтгээгүй бол барьцаалагч бусад үүрэг гүйцэтгүүлэгчдээс тэргүүн ээлжинд барьцааны зүйлийн үнээс шаардлага хангуулах эрхтэй (Иргэний хууль 153.1).
• Үүрэг гүйцэтгүүлэгчийн хүсэлтийг үндэслэн ипотекийн зүйл болох үл хөдлөх эд хөрөнгийг шүүхийн шийдвэрийн дагуу албадан худалдана (Иргэний хууль 175.1).
• Батлан даагч нь үүрэг гүйцэтгэгчтэй хамтран хариуцлага хүлээхээр заасан ч зээл гүйцэтгэх чадваргүй болох нь илт тодорхойгүй тохиолдолд батлан даагчаас зээлийн үндсэн мөнгө шаардах нь үндэслэлгүй (Иргэний хууль 153.1).