Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Гаалийн баталгаат талбайд оруулсан барааг хугацаанд нь буцаан гаргаагүй тул татвар нөхөн төлүүлэх асуудал. Нэхэмжлэгч компани төслийн хүрээнд тоног төхөөрөмжийг гаалийн баталгаат талбайд байршуулсан ч, уг хугацаа дуусмагц барааг гадагш гаргаагүй, дотоодын хэрэглээнд зориулсан гэж үзэн гаалийн байгууллага татвар нөхөн төлүүлэх акт тогтоосон.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Татвар нөхөн төлүүлэх акт нь хууль бус, учир нь импортлосон тоног төхөөрөмж нь жижиг, дунд үйлдвэрлэлийн зориулалттай бөгөөд татвараас чөлөөлөх горимоор бүрдүүлэлт хийх эрхтэй гэж үзсэн.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Нэхэмжлэгч компани нь жижиг, дунд үйлдвэрийн тухай хуулийн шаардлагыг (борлуулалтын орлого, бүртгэл) хангаагүй тул татвараас чөлөөлөх эрхгүй, мөн гаалийн баталгаат талбайн хугацааг дуусгаж барааг буцаан гаргаагүй тул татвар нөхөн төлүүлэх нь хууль ёстой гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Улсын дээд шүүх доод шатны шийдвэрүүдийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. Нэхэмжлэгч компани нь Жижиг, дунд үйлдвэрийн тухай хуульд заасан хязгаарлалтыг (борлуулалтын орлого, ашигт малтмал эрхлэх хориг) зөрчсөн тул татвараас чөлөөлөх хөнгөлөлт эдлэх эрхгүй байсан тул гаалийн байгууллагын татвар ногдуулах үйлдэл үндэслэлтэй гэж дүгнэв. Мөн гаалийн баталгаат талбайн хугацааг дуусгаж барааг буцаан гаргаагүй баримт байгаа тул татвар нөхөн төлүүлэх нь хуулийн заалтад нийцсэн гэж үзэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Жижиг, дунд үйлдвэрийн тухай хуульд заасан борлуулалтын орлогын хязгаарлалт болон ашигт малтмал эрхлэх хоригийг зөрчсөн аж ахуйн нэгж татварын хөнгөлөлт эдлэх эрхгүй байсан тул гаалийн байгууллагын татвар ногдуулах үйлдэл хууль ёстой (Жижиг, дунд үйлдвэрийн тухай хууль 5.1, 6.6).
• Гаалийн баталгаат талбайд түр хугацаагаар оруулсан барааг тогтоосон хугацаанд буцаан гаргаагүй тохиолдолд татвар нөхөн төлүүлэх нь хуулийн заалтад нийцсэн тул нэхэмжлэгчийн татвараас чөлөөлөх горим хэрэглэх эрх үндэслэлгүй (Гаалийн тухай хууль 290.2.12, Гаалийн тариф, гаалийн татварын тухай хууль 39.3).
• Татварын чөлөөлөлт нь татвар төлөгчийн субъект байдалд биш, тухайн барааны зориулалтаас хамаардаг ч, нэхэмжлэгч нь хөнгөлөлт эдлэх эрх бүхий субъект биш байсан тул барааны зориулалт тусдаа үндэслэл болохгүй (Гаалийн албан татвараас чөлөөлөх тухай хууль 1, Нэмэгдсэн өртгийн албан татвараас чөлөөлөх тухай хууль 1).