Тогтоол №7657

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Нэхэмжлэгч Н.Б нь 2014-2019 оны хооронд арилжааны банканд тушаасан алтны үнийн дүнгээс Ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөрийг Засгийн газрын 2014 оны 220 дугаар тогтоолыг үндэслэн хууль бусаар суутгасан эсэхийг тогтоолгож, хүлээн зөвшөөрүүлэхийг хүссэн.
• Нэхэмжлэгч: Засгийн газрын 2014 оны 220 дугаар тогтоолын дагуу арилжааны банканд тушаасан алтны арилжааны үнийн дүнгээс АМНАТ-ыг хууль бусаар суутгасан эрх зүйн харилцаа байгаа эсэхийг тогтоолгох.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгох, мөн Засгийн газар нь уг хэрэгт хариуцагч биш гэж үзсэн.

📌 НОТЛОХ БАРИМТУУД

• Нэхэмжлэгч Н.Б нь 2006 оноос хойш иргэдээс алт худалдан авч, Монголбанк болон арилжааны банкуудад тушааж ирсэн. 2017 онд Голомт банкинд 81,871,625,362.44 төгрөгийн алт тушаахад 2,049,802,569.50 төгрөгийг АМНАТ-д суутгасан.
• Голомт банк нь Засгийн газрын 2014 оны 220 дугаар тогтоолын 3.3-т заасны дагуу АМНАТ-ыг суутгасан гэж тайлбарласан.
• Нэхэмжлэгч нь Ашигт малтмалын тухай хуулийн 47.1, 47.5, 35.6-д зааснаар ашиглалтын тусгай зөвшөөрөл эзэмшдэггүй, бичил уурхай эрхэлдэггүй тул АМНАТ төлөх үүрэггүй байсан гэж үзсэн.
• Засгийн газрын 2014 оны 220 дугаар тогтоол нь 2019 оны 342 дугаар тогтоолоор хүчингүй болсон.

🏛️ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР

• Өдөр: 2020-10-21, Дугаар: 128/ШШ2020/0671
• Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 52.5.3-д заасныг баримтлан нэхэмжлэгч Н.Б-ын Засгийн газрын 2014 оны 220 дугаар тогтоолыг дагаж мөрдүүлэх хугацаанд арилжааны банканд тушаасан алтны үнийн дүнгээс АМНАТ-ыг хууль бусаар суутгасан эрх зүйн харилцаа байгаа эсэхийг тогтоолгож, хүлээн зөвшөөрүүлэх нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 52.5.3-т зааснаар нийтийн эрх зүйн харилцаа байгаа эсэхийг тогтоолгосноор нэхэмжлэгчид ямар эрх, хууль ёсны ашиг сонирхол үүсэхийг тодорхойлох нь нэхэмжлэлийн шаардлага, түүний үндэслэлд хамаарна.
• Нэхэмжлэгчийн хувьд эрх зүйн харилцаа байгааг тогтоолгон хүлээн зөвшөөрүүлэх нь тухайн иргэнд зайлшгүй шаардлагатай байх ёстой. Зайлшгүй шаардлага нь эрх зүйн харилцаа байгааг тогтоолгосноор нэхэмжлэгчид эрх зүйн бусад үр дагавар үүсэх нөхцөлөөр тодорхойлогдоно.
• Засгийн газрын 2014 оны 220 дугаар тогтоол нь 2019 оны 342 дугаар тогтоолоор хүчингүй болсон тул тухайн захиргааны хэм хэмжээний акттай маргах боломжгүй.
• Нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийн үндсэн зорилго нь хүчингүй болсон аргачлалыг хууль бус байсан болохыг тогтоолгох зорилготой бөгөөд энэ нь захиргааны хэргийн анхан шатны шүүхийн харьяалан шийдвэрлэх боломжгүй.
• Нэхэмжлэгч нь АМНАТ суутгуулсан хохирлоо иргэний журмаар нэхэмжлэх бүрэн боломжтой.
• Засгийн газар нь тухайн харилцаанд оролцоогүй тул уг хэрэгт хариуцагч болох ёсгүй.