Нийслэл дэх Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Татварын хяналт шалгалтаар тогтоосон ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөрийг жишиг үнээр тооцож нөхөн ногдуулсан актын хууль ёсны байдал. Татварын байцаагч нар экспортын борлуулалтын үнийг олон улсын жишиг үнээр тооцож, нэхэмжлэгч компаниас ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөрийг нэмэгдүүлэн ногдуулсан байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Нөхөн ногдуултын акт нь үндэслэлгүй тул хүчингүй болгох шаардлагатай. Учир нь борлуулалтын гэрээний үнэ нь холбогдох журмын хязгаарт багтаж байсан бөгөөд жишиг үнэ ашиглах нөхцөл бүрдээгүй байна.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Нөхөн ногдуултын акт нь хууль ёсны тул хэвээр үлдээх ёстой.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нөхөн ногдуултын актын тухайн хэсгийг дахин шинэ акт гаргах хүртэл түдгэлзүүлэхээр шийдвэрлэв. Татварын байцаагч нар борлуулалтын гэрээ нь журмын шаардлага хангаж байгаа эсэх, олон улсын зах зээлийн үнэ болон нийтэд зарласан үнэний зөрүү 30 хувьтай тэнцүү эсэхийг бүрэн судалж, хасагдах зардлын баримтыг шалгаж үнэлээгүй тул татварын хяналт шалгалт нь хангалтгүй, бүрэн гүйцэд биш байна. Мөн ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөрийг тооцохдоо гэрээний үнийн дүнд үндэслэн тооцох боломжтой эсэхийг судлан бүрэн тооцоолол хийх бодит боломж байсан тул жишиг үнэ ашиглах шийдвэр нь үндэслэлгүй байна. Иймд татварын байцаагч нар холбогдох анхан шатны баримтуудыг судалж, эргэлзээгүй талаас нь дүгнэлт хийх шаардлагатай тул шийдвэрлэлийг түдгэлзүүлсэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Татварын хяналт шалгалтаар тогтоосон зөрчлийг тогтоохдоо борлуулалтын гэрээ болон холбогдох зардлын баримтуудыг бүрэн судалж, жишиг үнэ ашиглах нөхцөл үүссэн эсэхийг эргэлзээгүй баримтаар нотлох ёстой (Ашигт малтмалын тухай хууль 47.2, 47.6).
• Ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөрийг тооцохдоо борлуулалтын үнэлгээг үндэслэн тооцох журмын шаардлагыг хангаж байгаа эсэхийг татварын хяналт шалгалтаар үйл баримтыг харьцуулан тогтоох ёстой (Засгийн газрын 342 тогтоол).
• Татварын байцаагчийн гаргасан акт нь бодит үйл баримт, баримт бичгийг бүрэн судлаагүй, гэрээний үнийн дүнд үндэслэн тооцох боломжийг хэрэгжүүлээгүй байсан тул тэр нь хууль ёсны үндэслэлгүй болно.