Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Хувьцаа худалдах, худалдан авах гэрээ цуцлагдсан тул төлбөрийн үлдэгдэл буцаан олгох болон гэрээний торгууль авах маргаан. Нэхэмжлэгч тал компанийн хувьцааг худалдан авах гэрээ байгуулж, төлбөрийн тодорхой хэсгийг төлсөн боловч хариуцагч тал хөрс боловсруулах үүргээ биелүүлээгүй тул талууд гэрээг цуцлах хэлцэл хийсэн байна. Гэрээ цуцлах хэлцэлд төлбөрийг буцаан олгох нөхцөл нь хариуцагч тал компанийн хувьцаа эсвэл газар эзэмших эрхээ гуравдагч этгээдэд шилжүүлсний дараа ажлын 3 хоногийн дотор гүйцэтгэхээр заасан байв.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Гэрээ цуцлах хэлцэлд заасан төлбөр буцаан олгох нөхцөл нь хууль бус, бусдын эрхэд халдах шинжтэй тул хүчин төгөлдөр бус гэж үзэж, төлбөрийн үлдэгдэл болон гэрээний торгуулийг гаргуулна гэж үзэж байна.
• Хариуцагч: Гэрээ цуцлах хэлцлийг сайн дурын үндсэн дээр, хуульчтай зөвлөлдөж байж байгуулсан тул хэлцэл хүчин төгөлдөр, мөн гэрээг цуцалсан тохиолдолд алданги, торгууль тооцохгүй гэж тохиролцсон тул торгууль авах шаардлагагүй гэж үзэж байна.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх гэрээ цуцлах хэлцлийн төлбөр буцаан олгох заалтыг хүчин төгөлдөр бус гэж үзэж, торгууль авах шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. Энэхүү шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг өөрчилсөн. Учир нь хариуцагч тал компанийн хувьцааг бусдад шилжүүлсний дараа төлбөр төлөхөөр заасан нь талуудын үүргийг нэгэн зэрэг гүйцэтгэх зарчимд нийцэхгүй, хэрэгжих боломжгүй "болзол" тавьсан хэлцэл тул төлбөрийн үлдэгдлийг буцаан олгох үүрэг хүчин төгөлдөр байна (Иргэний хууль 205.1). Гэвч талууд гэрээ цуцлах хэлцлээр алданги, торгууль тооцохгүй гэж тохиролцсон тул гэрээг цуцалсан үед үндсэн үүрэг дуусгавар болсон тул алдангийн талаарх тохиролцоо хэрэгжих боломжгүй (Иргэний хууль 205.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээний талууд гэрээнд заасан үүргийг биечлэн, нэгэн зэрэг гүйцэтгэх үүрэгтэй тул авсан болон өгсөн зүйлээ харилцан нэгэн зэрэг буцаах ёстой (Иргэний хууль 205.1).
• Хэлцлийн агуулга нь ирээдүйд биелэх эсэх нь тодорхойгүй, хэзээ бий болох нь ойлгомжгүй нөхцөл (болзол) тавьсан бол тухайн хэлцлийн тэр хэсэг нь хүчин төгөлдөр бус байна (Иргэний хууль 44.1, 45.1).
• Гэрээг цуцалсан тохиолдолд үндсэн үүрэг дуусгавар болсон тул алдангийн талаарх тохиролцоо нь үндсэн үүрэг хэрэгжих боломжгүй болсон шинжтэй тул хэрэгжих боломжгүй (Иргэний хууль 205.1).