Дархан-Уул аймгийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн

Үйл явдал

Мөнгөн зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэх эрх, зээлийн хүү тогтоох боломж болон төлөгдсөн төлбөрийг үндсэн өрөөс хасах эрх маргаантай. Нэхэмжлэгч нь хариуцагчид бичгээр байгуулсан зээлийн гэрээний дагуу үндсэн зээл болон тогтоосон хүүг гаргуулж, мөн нэмэлт зээл олгосон дүнг нэхэмжилсэн. Хариуцагч нь нэхэмжлэгч мөнгөн зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэгчээр бүртгүүлээгүй тул хүү шаардах эрхгүй, мөн өмнө нь төлсөн хүүг үндсэн төлбөрөөс хасах ёстой гэж маргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлийн гэрээний дагуу үндсэн зээл болон тохиролцсон хүүг бүрэн гаргуулна, мөн нэмэлт зээлийн дүнг нэхэмжлэх шаардлагатай.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгч нь мөнгөн зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэгчээр бүртгүүлээгүй тул хүү авах эрхгүй, төлсөн хүүг үндсэн төлбөрөөс хасах ёстой.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, хүүг багасган, төлсөн мөнгөний зориулалтыг үндсэн төлбөр гэж үзсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг өөрчилсөн тул хариуцагч нэхэмжлэлийн үндсэн төлбөр болон хүүгийн зарим хэсгийг төлөх үүрэгтэй гэж шийдвэрлэв. Учир нь нэмж зээлдүүлсэн 500 мянган төгрөгийн тухайд нэмэлт өөрчлөлтийг бичгээр хийгээгүй тул хүү шаардах эрхгүй (Иргэний хууль 282.3), харин хариуцагчийн буцаан төлсөн 1 сая орчим төгрөгийг гэрээний дагуу үндсэн төлбөрөөс хасах үндэслэлгүй, учир нь төлбөр гүйцэтгэснээр өрийг хүлээн зөвшөөрсөн тохиолдолд түүнийг гэрээний дагуу тооцох ёстой (Иргэний хууль 199.3).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлийн гэрээнд нэмэлт өөрчлөлт оруулах үед гэрээний дагуу бичгээр хийж, гарын үсэг зураагүй тохиолдолд нэмэлт зээлийн хүүг шаардах эрхгүй (Иргэний хууль 282.3).
• Төлбөр гүйцэтгэснээр өрийг хүлээн зөвшөөрсөн бол төлөгдсөн мөнгөний зориулалтыг талуудын харилцан тохиролцоо, төлбөрийн шинж чанараар тодорхойлно (Иргэний хууль 199.3).
• Зээлийн хүү нь тогтоосон дээд хэмжээнээс хэтэрсэн, зээлдэгчийн ашиг сонирхолд хохиролтой бол шүүх хүүг багасгах эрхтэй (Иргэний хууль 282.2).