Дархан-Уул аймгийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Гэм хор учруулснаас гаргуулсан эд хөрөнгийн хохирол гаргуулах болон хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан эсэх тухай маргаан. Нэхэмжлэгч нь гэр бүлийн дундын өмчлөх эрхтэй байсан орон сууцыг төрийн байгууллагууд бүртгэлийн алдаа гаргаж, зөвхөн нөхрийнх нь нэр дээр дахин олголт хийж бүртгүүлснээр өмчлөх эрх нь зөрчигдсөн гэж үзэн хохирлыг гаргуулсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Орон сууц хувьчлах товчоо болон улсын бүртгэлийн хэлтэс анхны хувьчлалын тогтоолыг харалгүйгээр, хамтран өмчлөгч байсан нэхэмжлэгчийг хасаж, хууль бус гэрчилгээ олгосон тул эд хөрөнгийн хохирлыг гаргуулна гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Орон сууц хувьчлах үед нэхэмжлэгчийг хамтран өмчлөгчөөр бүртгэлд тусгасан байсан тул бүртгэлийн алдаа байхгүй, мөн нэхэмжлэгч шаардах эрхээ хэрэгжүүлэх хугацаа нь хэдийнэ дууссан гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Учир нь нэхэмжлэгч тухайн үл хөдлөх эд хөрөнгийг бусдад шилжүүлсэн болохыг мэдсэн гэж үзэх баримт (байгууллагад мэдүүлэг өгч, хуулбар авсан) байгаа тул шаардах эрх нь эрх зөрчигдсөн тухай мэдсэн үеэс эхлэн тоологдох бөгөөд 5 жилийн хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан байна (Иргэний хууль 75.2.4, 76.1, 76.2).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Төрийн албан хаагч албан үүргээ зөрчсөн гэм буруутай үйлдэл/үйлдэхүй хийсэн бол уг гэм хорыг түүний ажиллаж байгаа хуулийн этгээд буюу төр хариуцан арилгана (Иргэний хууль 498.2).
• Шаардах эрх нь эрх зөрчигдсөн, эрх зөрчигдсөн тухай мэдсэн, эсхүл мэдэх ёстой байсан үеэс эхлэн тоологдох бөгөөд тухайн этгээд өөрийн эрхээ хамгаалах арга хэмжээ авах боломжтой байсан ч авахгүй бол хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан гэж үзнэ (Иргэний хууль 76.2).
• Гэм хор учруулснаас гаргуулсан эд хөрөнгийн хохирлын маргаанд хөөн хэлэлцэх ерөнхий хугацаа болон эрх зөрчигдсөн тухай мэдсэн үеэс эхлэх тусгай хугацааны зохицуулалтыг баримтална (Иргэний хууль 75.2.4).