Дорноговь аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Эд хөрөнгө худалдах-худалдан авах гэрээний үйлчлэлээ хангахгүй байсан тул гэрээ цуцлах, авсан мөнгө болон эд хөрөнгийн үнэ цэнийн хохирлыг гаргуулж авах маргаан. Нэхэмжлэгч нь чиргүүлийг хариуцагчид зарсны дараа чанар нь муудсан тул гэрээг хүчингүй болгож, төлсөн мөнгө болон чиргүүлээр ашигласан хугацааны ашиг олсон орлогыг гаргуулж авахыг шаардсан. Хариуцагч нь чиргүүлийг буцаан олгоход бэлэн байгаа бөгөөд талууд гэрээний үйлчлэлээс татгалзсан тул үлдэгдэл төлбөрийг нэхэмжлэгчээс гаргуулна гэж маргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Чиргүүл муудсан тул гэрээг цуцалж, төлсөн ойролцоогоор 25 сая төгрөг болон чиргүүлээр ашигласан хугацааны ашгийг гаргуулж авах шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Талууд гэрээний үйлчлэлээс харилцан татгалзсан тул авснаа буцаах ёстой бөгөөд нэхэмжлэгчээс үлдэгдэл 5 сая төгрөгийг гаргуулна гэж үзэн сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн үндсэн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийг хангаж, чиргүүлийг буцаан олгох, үлдэгдэл мөнгийг нэхэмжлэгчээс гаргуулна гэж шийдвэрлэв. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Учир нь чиргүүлээр ашигласан хугацааны ашгийг тооцохдоо гэрчүүдийн мэдүүлэл болон тухайн үеийн зах зээлийн үнэ ханшийг үндэслэн тогтоосон үнэлгээ нь бодит байдалтай нийцэж байгаа тул хариуцагчийн давж заалдах гомдол үндэслэлгүй гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Талууд гэрээний үйлчлэлээс харилцан татгалзсан тохиолдолд гэрээний зүйл болон авсан мөнгөний үлдэгдлийг биет байдлаар харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 205.1).
• Тээвэрлэлтийн үнийн ханшийг тогтоохдоо гэрчүүдийн мэдүүлэл болон тухайн үеийн зах зээлийн жишиг үнийг ашиглах нь бодит байдалд нийцсэн тул шүүхийн тогтоосон үнэлгээг үндэслэлтэй гэж үзэв.
• Иргэний хэрэгт оролцогч нь өөрийн шаардлага, татгалзлын үндэслэл болох нотлох баримтыг өөрөө цуглуулж, шүүхэд гаргаж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 38.1).