Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг биелүүлээгүй тохиолдолд нэмэгдүүлсэн хүү болон нотариатын зардал гаргуулах эрхтэй эсэх тухай маргаан. Зээлдэгч нь банктай хэд хэдэн удаа зээлийн гэрээ байгуулж, хугацааг сунгаж байсан боловч эргэн төлөх хуваарийг удаа дараа зөрчсөн тул банк зээлийн үндсэн төлбөр, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү болон нотариатын зардлыг гаргуулах нэхэмжлэл гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч нь гэрээнд заасан нэмэгдүүлсэн хүү болон нотариатаар гэрчлүүлсний зардлыг төлөх үүрэгтэй тул эдгээрийг гаргуулж авах шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Ковид цар тахлын улмаас бизнесийн үйл ажиллагаа саатаж, зээл төлөх чадваргүй болсон тул гэрээний нөхцөлийг өөрчлөх боломжтой байсан ёстой гэж үзэн, төлбөрийн хэмжээг багасгах шаардлагатай гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэмэгдүүлсэн хүүгийн зардлын зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон тул нэхэмжлэгч давж заалдах гомдол гаргасан. Давж заалдах шат анхан шатны шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангасан. Учир нь нэхэмжлэгч нотлох баримтуудыг нотариатаар гэрчлүүлэхэд зардал гаргасан нь банкны гүйлгээний баримтаар тогтоогдож байгаа тул энэ нь гэрээний үүрэг зөрчсөнөөс учирсан хохирол гэж үзэх үндэслэлтэй (Иргэний хууль 219.1). Мөн талууд гэрээгээр нэмэгдүүлсэн хүү тооцохоор тохиролцсон тул энэ нь гэрээний чөлөөт байдлын зарчим болон зээлийн үйл ажиллагааны тухай хуультай нийцэж байгаа (Иргэний хууль 453.1, Банкны тухай хууль 24.3).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Талууд гэрээгээр нэмэгдүүлсэн хүү тооцохоор тохиролцсон тул энэ нь гэрээний чөлөөт байдал болон зээлийн үйл ажиллагааны хууль тогтоомжид нийцэж байгаа (Иргэний хууль 40.1, 453.1).
• Нэхэмжлэгч нотлох баримтыг гэрчлүүлэхэд зардал гаргасан нь банкны гүйлгээний баримтаар нотлогдож байгаа тул энэ нь гэрээний үүрэг зөрчсөнөөс учирсан хохирол гэж үзэж, гаргуулж авах боломжтой (Иргэний хууль 219.1).
• Хариуцагч нь Ковид цар тахлын улмаас эдийн засгийн хүндрэлд орсон гэх тайлбар нь түүнийг гэрээний үүргээс чөлөөлөх үндэслэл болохгүй (Иргэний хууль 451.1).