Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Орон сууц худалдах, худалдан авах гэрээ цуцлагдсан нөхцөлд гүйцэтгээгүй үүргийн алданги болон хохирлыг тооцох эрх зүйн үндэслэл. Худалдан авагч тал төлбөрөө хугацаанд нь биелүүлээгүй тул гэрээ цуцлагдаж, орон сууцыг чөлөөлүүлсэн байна. Үүний улмаас гүйцэтгэгч тал гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн алданги болон засвар, хохирлын төлбөр нэхэмжилсэн маргаан үүсжээ.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Төлсөн урьдчилгаа төлбөрөө буцаан гаргуулж авах, мөн гэрээ цуцлагдсан тул хохирол, алданги нэхэмжлэх.
• Хариуцагч: Гэрээ цуцлагдсан тул гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 0.5 хувийн алданги болон гэрээний дагуу тохиролцсон засварын зардал, гэрээ цуцлалтын төлбөрийг нэхэмжлэх.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэгчийг хангаж, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг алдангийн хэмжээний хувьд өөрчилсөн. Учир нь талуудын хооронд байгуулсан нэмэлт гэрээнд орон сууцыг суллах хүртэл гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгээс 0.5 хувийн алданги төлөхөөр тохиролцсон байсан тул алдангийг тооцох үндэслэлтэй, харин засварын зардал болон гэрээ цуцлалтын төлбөрийг нэхэмжлэхэд хариуцагч тал нотлох баримт гаргаж өгөөгүй, нотлох үүргээ биелүүлээгүй тул хэрэгсэхгүй болгосон.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Талуудын хооронд гэрээний нөхцөлийг өөрчилсөн нэмэлт гэрээ байгуулсан тул гэрээг цуцлахгүй, тогтвортой байлгах зорилгоор талууд өөрсдөө эрх зүйн агуулгыг тогтоох эрхтэй (Иргэний хууль 189.1).
• Гэрээнд заасан алдангийн хэмжээг тооцохдоо талуудын тохиролцсон нэмэлт гэрээний заалтыг бүрэн тайлбарлаж хэрэглэх ёстой байсан тул гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгээс 0.5 хувийн алдангийг тооцох нь үндэслэлтэй (Иргэний хууль 232.6).
• Хохирол, эд хөрөнгийн алдагдал, олох байсан орлогыг тооцохдоо хариуцагч тал хохирлоо нотлох баримтаар баталгаажуулах үүрэгтэй, учир нь нотлох баримт гаргаж өгөөгүй тул хохирлын төлбөрийг нэхэмжлэх нь үндэслэлгүй (Иргэний хууль 227.3, 225.1).