Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Түрээсийн гэрээ дуусгавар болсны дараа эд хөрөнгийг чөлөөлүүлэх, түрээсийн төлбөрийн зөрүү болон засан сайжруулалтын зардлыг нөхөн төлүүлэх маргаан. Түрээсийн гэрээний хугацаа дууссан боловч түрээслэгч тал эд хөрөнгийг чөлөөлөлгүй эзэмшиж, мөн эрх бүхий байгууллагын зөвшөөрөлгүйгээр бусдад дамжуулан түрээсэлж ашиг олсон тул эзэмшигч тал хохирлыг нөхөн төлүүлэхийг шаардсан. Түрээслэгч тал нь эд хөрөнгөд оруулсан засан сайжруулалтын зардлаа нэхэмжлэгчээс гаргуулна гэж сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Гэрээ дуусгавар болсон тул талбайг чөлөөлүүлж, хугацаа хэтэрсэн түрээсийн төлбөр, дамжуулан түрээсэлсэн талбайн жишиг үнийн зөрүү болон бусад хохирлыг нөхөн төлүүлэх ёстой гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Түрээсийн талбайг засаж сайжруулсан тул засан сайжруулалтын зардлыг нэхэмжлэгчээс гаргуулна гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэл болон сөрөг нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангаж шийдвэрлэсэн. Энэхүү давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Учир нь засан сайжруулалт нь эд хөрөнгийг сэвтээхгүйгээр салган авч болохгүй хөрөнгө оруулалт, засварын шинжтэй байсан бөгөөд талууд үнийг нэмж төлөх талаар харилцан тохиролцоогүй тул зардлыг нэхэмжлэх эрхгүй, мөн хөдлөх хөрөнгийн үнийг хасч тооцох нь зөв юм.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Түрээсийн гэрээний хугацаа дуусгавар болсон тул эзэмшигч нь эд хөрөнгийг чөлөөлж хүлээлгэн өгөх үүрэгтэй, учир нь гэрээний хугацаа дууссан нь эзэмшигчийн эрхийг зогсооно (Иргэний хууль 106.1, 106.4).
• Гэрээ дуусгавар болсны дараа эд хөрөнгийг хууль бусаар эзэмшиж ашигласан бол хэтэрсэн хугацааны түрээсийн төлбөрийг нөхөн төлөх ёстой (Иргэний хууль 326.2).
• Засан сайжруулалт нь эд хөрөнгийг сэвтээхгүйгээр салган авч болохгүй хөрөнгө оруулалт, засвар байсан бөгөөд талууд үнийг нэмж төлөх талаар тохиролцоогүй бол тухайн зардлыг түрээслүүлэгчээс нэхэмжлэх эрхгүй (Түрээсийн гэрээ 6.10, 6.11).