Сэлэнгэ аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Хөдөлмөрийн маргаан — хөлсөөр ажиллах гэрээний дагуу тогтоосон ажлын хөлс болон түүний хэмжээг тооцох асуудал. Нэхэмжлэгч нь хариуцагчийн мал маллах үүрэг эрхлэн, аман хэлцлийн дагуу сар бүр тогтмол цалин авах ёстой байсан боловч авч чадаагүй тул ажлын хөлсөө гаргуулж өгөхийг шаарджээ.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Сарын цалингийн хэмжээг тохиролцсон дүнгээр тооцож, мал маллахад шаардлагатай хэрэгсэл, тээврийн зардлыг хасаад үлдэгдэл хөлсийг гаргуулна гэж үзэв.
• Хариуцагч: Цалингийн хэмжээ өөр байсан бөгөөд нэхэмжлэгчид өмнө нь тодорхой хэмжээний төлбөр болон хэрэгслүүдийг олгосон тул нэхэмжлэлийн шаардлага үндэслэлгүй гэж үзэв.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын бага хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож, хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээгээр тооцсон үлдэгдэл хөлсийг төлөхийг шийдвэрлэсэн. Давж заалдах шат анхан шатны шийдвэрийг өөрчилсөн тул нэхэмжлэгчийн шаардлагын үндсэн хэсгийг хангаж, төлөх ёстой дүнг нэмэгдүүлсэн. Учир нь цалингийн хэмжээг нотлох баримтаар батлаагүй байсан тул хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг мөрдөх ёстой, мөн нэхэмжлэгчид өмнө нь авсан мөнгө, хэрэгслийн зардлыг тооцохдоо мотоциклыг ажил хэрэгт зориулсан гэж үзэн хасахаар үндэслэлгүй байсан тул хасахаар шийдвэрлэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Ажил олгогч болон ажилтан талууд цалингийн хэмжээг баримтаар нотолж чадахгүй бол хөлсөөр ажиллах гэрээний дагуу тогтоосон хөлс нь улсын хэмжээнд мөрдөгдөж буй хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг дагах ёстой (Хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээний тухай хууль 3.1, 5.1).
• Ажлын хөлс нэхэмжилж буй тохиолдолд өмнө нь авсан мөнгө болон ажил хэрэгт зориулсан зардлыг хасаж, үлдэгдэл хөлсийг хууль ёсны доод хэмжээгээр тооцох ёстой (Иргэний хууль 359.1).
• Хөлсөөр ажиллах гэрээний дагуу ажил гүйцэтгэсэн тул ажил олгогч нь ажлын хөлс төлөх үүрэг хүлээх бөгөөд ажлын хөлс бүрэн төлөгдөөгүй байвал түүнийг гаргуулж олгох үндэслэлтэй (Иргэний хууль 359.1).