Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Орон сууц захиалгын гэрээ цуцлагдаж, төлбөр буцаан авах маргаан. Нэхэмжлэгч нь орон сууцны төлбөрийг бүрэн төлсөн боловч хариуцагч гэрээгээр заасан хугацаанд барилгыг ашиглалтад оруулаагүй тул гэрээгээ цуцалж, төлсөн мөнгөө буцаан авах шаардлага гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч нь гэрээний үүргээ хугацаандаа биелүүлээгүй тул гэрээнээс татгалзах эрхтэй, төлсөн мөнгөө буцаан авах ёстой.
• Хариуцагч: Ковид-19 цар тахлын нөхцөл байдал нь гэрээнд заасан давагдашгүй хүчин зүйл байсан тул үүргээ хугацаанд нь биелүүлж чадаагүй нь үүргийн зөрчилд тооцогдохгүй.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, төлбөрийг буцаан олгохыг шийдвэрлэсэн. Давж заалдах шат анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Учир нь хариуцагчийн гэрээ цуцлах санал гаргасан хугацаа нь цар тахлын улмаас хөл хорио тогтоосон хугацаанаас хойш таарч байсан тул цар тахал нь гэрээний үүрэг биелээгүй үед давагдашгүй хүчин зүйл болж чадахгүй, хариуцагч нь гэрээнд заасан үүргээ биелүүлсэн гэх баримт тогтоогдоогүй тул нэхэмжлэгчийн гэрээнээс татгалзах эрх закон ёсны дагуу хэрэгжсэн гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Талуудын хооронд ажил гүйцэтгэх гэрээний харилцаа үүссэн тул ажил гүйцэтгэгч нь захиалагчийн материалаар ажил гүйцэтгэх, захиалагч нь үр дүнг хүлээн авч хөлс төлөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 343.1).
• Хариуцагч нь гэрээнд заасан орон сууцыг ашиглалтад оруулах үүргээ биелүүлээгүй, мөн цар тахлын нөлөөгөөр үүрэг биелээгүй гэх үндэслэл нь нэхэмжлэгчийн гэрээнээс татгалзах санал гаргасан хугацаанд хүчин төгөлдөр байгаагүй тул давагдашгүй хүчин зүйл гэж үзэх боломжгүй (Гэрээний 4.3).
• Гэрээ цуцлагдаж, дуусвар болсон тохиолдолд талууд гэрээний гүйцэтгэлийг биет байдлаар нь, мөн гэрээ биелснээс олсон ашгийг харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 205.1).