Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Худалдах, худалдан авах гэрээний үүрэг биелүүлж, гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгох болон алданги төлөх маргаан. Нэхэмжлэгч нар үл хөдлөх эд хөрөнгийг худалдаж авах гэрээ байгуулж, төлбөрийн тал хувийг төлсөн боловч хариуцагч үлдэгдэл төлбөр болон гэрээнд заасан алдангийг төлөөгүй байна. Хариуцагч нь гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлээгүй тул гэрээ хүчин төгөлдөр бус гэж үзэн төлбөрийг буцаан авах, мөн бусад нөхцөл байдлаас үүдэн алданги төлөхгүй байх шаардлага гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Гэрээний дагуу үлдэгдэл төлбөр болон гүйцэтгэхгүй байгаа үүргийн үнийн дүнгийн 50 хувьтай тэнцэх алдангийг гаргуулж өгөхийг шаардсан.
• Хариуцагч: Гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлээгүй нь хууль зөрчсөн хэлцэл тул гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгож, төлсөн мөнгийг буцаан авах, мөн үүрэг гүйцэтгэгчийн гэм буруугүй тул алданги төлөхгүй байх ёстой гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг бүрэн хүлээн зөвшөөрч, хариуцагчийг үүрэг биелүүлж, алданги төлөхийг шийдвэрлэсэн. Энэхүү давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Учир нь худалдах, худалдан авах гэрээ нь үүрэг хүлээх харилцааг үүсгэдэг тул гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлээгүй байсан ч хүчин төгөлдөр байж болно (Иргэний хууль 186), мөн хариуцагчийн өмчлөлийн эрхтэй холбоотой бусад захиргааны хянан шийдвэрлэх ажиллагаа нь талуудын хоорондын гэрээний үүрэгтэй шууд холбоогүй тул үүрэг гүйцэтгэгчийн гэм буруугаас болоогүй гэсэн үндэслэл хамааралгүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Үүрэг болон өмчийн хэлцлийг ялгаж зааглах ёстой тул үүрэг хүлээсэн гэрээ нь улсын бүртгэлд бүртгэгдээгүй байсан ч хүчин төгөлдөр байж болно (Иргэний хууль 109.2, 110.1).
• Худалдах, худалдан авах гэрээ нь үүрэг хүлээх харилцааг үүсгэдэг тул гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж үзэх үндэслэлгүй (Иргэний хууль 186, 251.1, 252.1).
• Гүйцэтгэхгүй байгаа үүргийн үнийн дүнгийн 50 хувиас хэтрэхгүй алдангийг тооцох ёстой (Иргэний хууль 232.4, 232.6).