Тогтоол №25891

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Иргэн нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас гэрээний үүргээ биелүүлээгүйн улмаас учирсан хохирлыг шаарджээ. АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэлийг хангаж, хариуцагчийг гэрээний үүргээ биелүүлээгүйн улмаас учирсан хохирлыг төлөхийг даалгасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч давж заалдах гомдол гаргаж, гэрээний нөхцөл, үүргээ бүрэн биелүүлсэн гэж маргасан. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээжээ. ҮНДЭСЛЭЛ: Гэрээний нөхцөл, талуудын үйлдлийг хянан үзээд, хариуцагч гэрээнд заасан үүргээ биелүүлээгүй нь тогтоогдсон. Учирсан хохирлыг хариуцагчаас гаргуулах нь хуульд нийцнэ гэж дүгнэсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Гэрээний үүргээ биелүүлээгүйгээс учирсан хохирлыг нөхөн төлүүлэх тухай иргэний хэрэг. Хэргийн оролцогч талууд гэрээний нөхцөл, үүргээ биелүүлсэн эсэх талаар маргажээ. АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хангаж, хариуцагчаас нэхэмжлэгчид хохирлыг төлүүлэхээр шийдвэрлэв. Гэрээний дагуу хариуцагч үүргээ биелүүлээгүй нь тогтоогдсон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч давж заалдах гомдол гаргаж, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрчээ. Гомдолд гэрээний нөхцлүүдийг буруу тайлбарласан гэж дурдсан. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээв. ҮНДЭСЛЭЛ: Гэрээний нөхцөл, талуудын эрх үүргийг хуулийн дагуу зөв тодорхойлж, хариуцагч гэрээний дагуу хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй нь тогтоогдсон учир нэхэмжлэлийг хангасан нь үндэслэлтэй байна.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Иргэн нэхэмжлэгч нь хариуцагчтай гэрээний үүргээ биелүүлээгүйгээс учирсан хохирлыг нэхэмжилсэн. Хариуцагч нь гэрээний үүргээ биелүүлсэн, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хүлээн зөвшөөрсөн боловч бүхэлд нь үгүйсгэсэн. АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хангаж, гэрээний үүрэгт хамаарах хохирлыг төлүүлэхээр шийдвэрлэсэн. Үүнд Иргэний хуулийн холбогдох зүйл заалтуудыг үндэслэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч гомдол гаргасан. Гомдол нь шүүхийн дүгнэлт, хэргийн бодит байдал, хуулийн хэрэглээ нь алдаатай гэсэн үндэслэлтэй байв. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүх гэрээний нөхцөл, талуудын үйлдэл, Иргэний хуулийн холбогдох зүйл заалтуудыг үндэслэн дүгнэлт хийж, гэрээний үүргээ биелүүлээгүйгээс учирсан хохирлыг хариуцагчаар төлүүлэх нь зүйтэй гэж үзсэн.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч нь "Монгол Улсын хилээр нэвтрэх, гарах журам батлах тухай" Засгийн газрын 2017 оны 185 дугаар тогтоолын 1 дүгээр хавсралтаар батлагдсан "Монгол Улсын хилээр нэвтрэх, гарах журам"-ын 2.3 дахь хэсэг нь Үндсэн хуулийн холбогдох заалтыг зөрчсөн эсэхийг тогтоолгохоор хандсан. - **Нэхэмжлэгч**: Ц.Цогзолмаа, Засгийн газрын 2017 оны 185 дугаар тогтоолын хавсралтын 2.3 дахь хэсгийг хүчингүй болгуулах. - **Хариуцагч**: Монгол Улсын Засгийн газар, тогтоолын 2.3 дахь хэсэг нь хуульд нийцсэн. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2018-02-28, **Дугаар**: 207/МА2018/00028 - **Шийдвэр**: Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Засгийн газрын тогтоолын 2.3 дахь хэсэг нь Монгол Улсын Үндсэн хууль, Гадаадын иргэний эрх зүйн байдлын тухай хуулийн холбогдох заалтуудыг зөрчөөгүй байна. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2018-04-26, **Дугаар**: 207/МА2018/00060 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Засгийн газрын тогтоолын 2.3 дахь хэсэг нь Гадаадын иргэний эрх зүйн байдлын тухай хуулийн 4.1.3, 16.1.1, 16.1.2, 17.1.1, 17.1.2, 17.1.3, 20.1, 20.2, 20.3, 20.4, 20.5, 20.6, 20.7, 20.8-д заасан гадаадын иргэнийг улсын хилээр нэвтрүүлэх, гарах үндэслэл, нөхцөл, шаардлагыг зөрчөөгүй байна. - Гадаадын иргэний эрх зүйн байдлын тухай хуулийн 16.1.1-д заасан "визгүйгээр" гэдэг нь визгүй зорчих журамтай улс орны иргэдийг хэлэх бөгөөд Засгийн газрын тогтоол нь энэхүү хуулийн заалтыг нарийвчлан зохицуулсан байна. - Засгийн газрын 2017 оны 185 дугаар тогтоолын хавсралтаар батлагдсан журмын 2.3 дахь хэсэг нь Үндсэн хуулийн 16.10-т заасан "Монгол Улсад хууль ёсоор оршин сууж байгаа хүн чөлөөтэй зорчих, оршин суух газраа сонгох эрхтэй" гэсэн заалтыг зөрчөөгүй, учир нь энэ заалт нь Монгол Улсын иргэдэд хамаарах бөгөөд Гадаадын иргэний эрх зүйн байдлын тухай хуулиар гадаадын иргэний эрх хязгаарлагдана. - Захиргааны ерөнхий хуулийн 5.1-д заасан захиргааны актыг хуульд нийцсэн байх зарчмыг зөрчөөгүй, учир нь Засгийн газрын тогтоол нь хуульд заасан эрх хэмжээний дотор батлагдсан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Гэрээний үүргээ биелүүлээгүйгээс учирсан хохирлыг барагдуулах тухай. АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэлийг хангаж, гэрээний үүрэг гүйцэтгэлээс учирсан хохирлыг нэхэмжлэгч талд төлж барагдуулахыг шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч тал анхны шийдвэртэй санал зөрөлдөж, нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгуулах талаар гомдол гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх анхны шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, гомдлыг хангахгүй орхисон. ҮНДЭСЛЭЛ: Талуудын хооронд байгуулсан гэрээний нөхцөл, үүргээ биелүүлсэн эсэх, учруулсан хохирлын хэмжээг шүүх тогтоосон. Гэрээний үүргээ биелүүлээгүйгээс хохирол учирсан нь тогтоогдож, холбогдох хуулийн заалтуудад үндэслэн шийдвэр гаргасан.