Тогтоол №25788

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Зээлийн гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй этгээдээс мөнгө гаргуулах, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах тухай нэхэмжлэл. АНХАН ШАТ: Зээлийн гэрээг цуцалж, хариуцагчаас тодорхой хэмжээний төгрөг гаргуулах, гэрээний дагуу барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч, гэрээний үүргээ биелүүлэхэд нөлөөлсөн цар тахлын нөхцөл байдлыг харгалзан зээлийн хүүгийн тодорхой хэсгийг хасуулах, улмаар гомдлоо хангаж өгөхийг хүссэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Зээлдэгч нь гэрээнд заасан хугацаанд зээл, хүүгээ төлөөгүй нь Иргэний хуулийн холбогдох зүйлүүд, гэрээний нөхцөлөөр тогтоогдсон. Ковид-19 цар тахлын улмаас сувилалын үйл ажиллагаа зогссон нь зээлдэгч талыг Иргэний хуулийн 220 дугаар зүйлд заасан журмын дагуу гэрээ байгуулах үеийн нөхцөл байдал өөрчлөгдсөнтэй холбоотойгоор санал, шаардлага гаргах эрх олгохгүй. Зээлдэгч нь зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү төлөх үүргээ зөрчсөн тул зээлдүүлэгч үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг шаардах эрхтэй. Анхан шатны шүүх хэргийг хуулийн дагуу шийдвэрлэж, талуудын хооронд байгуулагдсан гэрээний хүчин төгөлдөр байдал, зээлдэгчийн үүргээ биелүүлээгүй нөхцөл байдлыг зөв тогтоож, холбогдох хуулийг зөв хэрэглэсэн. Зээлийн барьцаа болгон тогтоогдсон үл хөдлөх эд хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах тухай нэхэмжлэлийг хангасан нь Иргэний хуулийн 174, 175 дугаар зүйлд нийцсэн. Хариуцагч нарын давж заалдах гомдолд дурдсан үндэслэлүүд нь хууль зүйн хувьд болон хэргийн баримтаар нотлогдоогүй тул анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас зээлийн гэрээний үүрэг, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэл хангуулах тухай нэхэмжлэл гаргажээ. Хариуцагч нь хэт өндөр хүү, ковид-19 цар тахлын улмаас үүссэн нөхцөл байдлыг харгалзан үзээгүй, хууль бус үйлдлээр гэрээ байгуулсан гэж маргажээ. АНХАН ШАТ: Зээлийн гэрээг хүчин төгөлдөр гэж үзэн, хариуцагчаас нэхэмжлэлийн шаардлагад заасан мөнгөн дүнг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шийдвэр гаргажээ. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэртэй холбоотойгоор өмгөөлүүлэх эрх зөрчигдсөн, ковид-19 цар тахлын улмаас үүссэн хүндрэлийг үл харгалзсан, гэрээ цуцалсан байхад нэхэмжлэлийн шаардлагыг нэмэгдүүлсэн гэх үндэслэлээр гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүхээс зээлийн гэрээг хүчин төгөлдөрт тооцсон боловч нэхэмжлэгч нь гэрээний хугацаа дуусахаас өмнө шүүхэд нэхэмжлэл гаргаснаар гэрээ цуцлагдсан гэж үзэж, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгон, шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан. Зээлийн хүүг бууруулах болон бусад гомдлуудыг хангахад хангалттай баримт байхгүй гэж дүгнэсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагч болон батлан даагчаас зээлийн гэрээний үүрэг, бусад зардлыг гаргуулах, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах тухай нэхэмжлэл гаргасан. Хариуцагч нь зээлийн гэрээг цуцлагдсанд тооцуулах, зээлийн шимтгэлд төлсөн мөнгийг буцаан гаргуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргасан. АНХАН ШАТ: Хариуцагчаас зээлийн үүрэг, хүү, нотариатын зардлыг гаргуулах, улсын тэмдэгтийн хураамжийг гаргуулахаар шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгчийн гомдлыг хангаж, анхан шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, зээлдэгчийг тодорхой хугацааны хүү төлөх үүргээс чөлөөлж, нэмэгдүүлсэн хүү, нотариатын зардлыг гаргуулахаар болсон. ҮНДЭСЛЭЛ: Ковид-19 цар тахлын нөхцөл байдал, Засгийн газрын тогтоол, Монголбанкны журмыг үндэслэн гэрээнд өөрчлөлт оруулж, зээлийн хүүг тодорхой хугацаанд тооцохгүй байх, зээлийн шимтгэл хууль ёсны үндэслэлгүй байсныг тогтоосон. Гэрээний талуудын эрх, үүргийг Иргэний хуулийн холбогдох зүйл заалттай уялдуулан тайлбарласан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Зээлийн гэрээг цуцлуулж, төлөгдөөгүй зээл, хүүгийн төлбөр гаргуулах тухай нэхэмжлэл. АНХАН ШАТ: Зээлдэгч нараас үндсэн зээлийн үлдэгдэл болон хүүгийн төлбөрийг гаргуулж, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн үндэслэлийг хууль буруу хэрэглэсэн хэмээн гомдол гаргав. Хариуцагч нь цар тахлын улмаас зээлээ төлж чадаагүй тул хүүгээс чөлөөлөхийг хүссэн. Давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу хэрэглэсэн гэж үзэн анхан шатны шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, хариуцагч нараас үндсэн зээл болон бүх хүүгийн төлбөрийг гаргуулахаар шийдвэрлэв. ҮНДЭСЛЭЛ: Иргэний хууль болон Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, мөнгөн хөрөнгийн шилжүүлэг, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хуулийн холбогдох зүйл заалтуудыг үндэслэн зээлдэгч нь гэрээний үүргээ биелүүлээгүй тохиолдолд хэтэрсэн хугацааны хүү болон нэмэгдүүлсэн хүүг төлөх үүрэгтэй. Цар тахлын нөхцөл байдал нь зээлдэгчийг хүүгийн төлбөрөөс чөлөөлөх үндэслэл болохгүй бөгөөд хариуцагч нь эрсдэлээ тооцон зээл авсан гэж үзэхээр байна.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь зээлдэгч, хамтран үүрэг гүйцэтгэгч нараас зээлийн гэрээг цуцалж, төлөөгүй зээл, хүү, алдангийг гаргуулах, мөн барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шаардлага гаргасан. Хариуцагч нар нь нэхэмжлэлийг хүлээн зөвшөөрөхгүй, гэрээг цуцлах үндэслэлгүй, алдангийн хэмжээ хэт өндөр гэж маргажээ. АНХАН ШАТ: Зээлдэгч нараас нийт 544,350,600 төгрөг гаргуулан нэхэмжлэгчид олгож, хариуцагчийн бусад барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нь анхан шатны шүүх хууль хэрэглээнд алдаа гаргасан, алдангийн хэмжээг багасгах ёстой байсан гэж гомдол гаргасан. Давж заалдах шатны шүүхээс хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхиж, анхны шийдвэрийн зарим хэсгийг өөрчилсөн. ҮНДЭСЛЭЛ: Зээлийн гэрээний үүргээ удаа дараа зөрчсөн тул нэхэмжлэгч гэрээг цуцалсан нь хуульд нийцжээ. Зээлдэгч үүргээ гүйцэтгээгүйгээс хойш 2 жилийн дараа гэрээг цуцалсан нь үндэслэлгүй гэх хариуцагчийн гомдол няцаагдсан. Коронавирус (ковид-19) цар тахлын нөлөөллийн талаар хангалттай баримт гаргаж өгөөгүй тул алдангийн хэмжээг багасгах үндэслэл тогтоогдоогүй. Гэрээний нэг барьцаа хөрөнгө болох үл хөдлөх эд хөрөнгийг худалдан борлуулж үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах хэсгийг бусад барьцаалагч хариуцагчаар татагдсангүй тул хэрэгсэхгүй болгосон.