Орхон аймгийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний дагуу төлбөрийг тооцож шинэ гэрээ байгуулсан нь өмнөх зээлийн үүргээ гүйцэтгэж буй үйлдэл мөн эсэх тухай маргаан. Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас зээлийн үндсэн мөнгөн дүн болон хүүг нэхэмжилсэн боловч хариуцагч нь өмнөх олон удаагийн зээлийн төлбөрүүдийг шинээр байгуулсан зээлийн гэрээний үлдэгдэлтай тооцож, өр төлбөргүй гэж үзсэн байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлийн үндсэн мөнгөн дүн болон хүүг нэхэмжилсэн бөгөөд хариуцагч гэрээгээр хүлээсэн үүргээ бүрэн биелүүлээгүй гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Өмнөх зээлүүдийн төлбөрүүдийг шинэ зээлийн гэрээний үлдэгдэлтэй тооцож, төлбөр бүрэн барагдуулсан тул нэхэмжлэлийн шаардлага үндэслэлгүй гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүрэн хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн бөгөөд давж заалдах шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэвээр үлдээж, хариуцагчаас нэхэмжлэгчид тодорхой хэмжээний мөнгө олгох замаар шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан. Хариуцагч нь өмнөх зээлүүдийн төлбөрүүдийг шинэ зээлийн гэрээний үлдэгдэлтэй тооцож, нийт 35 сая төгрөг орчим төлбөр гүйцэтгэсэн тул нэхэмжлэгчийн шаардлага үндэслэлгүй гэж дүгнэв. Мөн хариуцагч нь 2.9 сая төгрөгийн зээлийн гэрээ байгуулсан боловч тус гэрээний дагуу мөнгө шилжүүлж авсан баримт тогтоогдоогүй тул тухайн гэрээний үүргээ гүйцэтгээгүй гэж үзэж, нэхэмжлэгчид 2.6 сая төгрөгийн орчим мөнгө олгох шийдвэр гаргав.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Мөнгө буюу эд хөрөнгийг зээлдэгчид шилжүүлэн өгснөөр зээлийн гэрээ байгуулсанд тооцно (Иргэний хууль 282.4).
• Талууд зээлийн гэрээгээр хүү тогтоох эрхтэй, мөн гэрээний агуулгыг өөрсдөө тодорхойлох эрхтэй тул өмнөх төлбөрүүдийг шинэ гэрээний үлдэгдэлтэй тооцож байгаа нь зээлийн үүргээ гүйцэтгэж буй үйлдлээ илэрхийлнэ (Иргэний хууль 282.1, 282.3).
• Зээлийн гэрээний дагуу төлбөрийг тооцож шинэ гэрээ байгуулсан нь өмнөх зээлийн үүргээ гүйцэтгэж буй үйлдлийг нотолсон тул нэхэмжлэлийн шаардлага үндэслэлгүй гэж дүгнэв.