Тогтоол №9581·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч Т.Буяннэмэх нь Дархан минж ХХК-д ажиллаж байхдаа үйлдвэрлэлийн осолд орж, зүүн гараа тайруулснаас хөдөлмөрийн чадвараа 60 хувиар алдсан. Улмаар эрүүл мэндэд учирсан гэм хорын хохиролд 182,175,840 төгрөг гаргуулах, талуудын хооронд байгуулсан хэлцлийн 3, 4 дэх заалтыг хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцуулахаар шаарджээ.
- **Нэхэмжлэгч**: Т.Буяннэмэх нь 25 настай бөгөөд хэрэв осолдоогүй бол 60 нас хүртлээ ажиллаж, нийт 182,175,840 төгрөгийн орлого олох байсан тул уг хохирлыг нэг удаа нөхөн төлүүлэх, мөн үйлдвэрлэлийн ослын талаарх хэлцлийн 3, 4-р заалтууд нь түүнийг төөрөгдүүлсэн тул хүчин төгөлдөр бусад тооцохыг хүссэн.
- **Хариуцагч**: Дархан минж ХХК нь нэхэмжлэгчид нийт 73,215,530 төгрөгийн зардал гаргаж, гэм хорыг барагдуулсан, мөн хэлцлээр тохирсон үүргээ бүрэн гүйцэтгэсэн тул нэхэмжлэлийг зөвшөөрөхгүй гэж маргажээ.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-05-05, **Дугаар**: 544
- **Шийдвэр**: Хэлцлийн 3, 4 дэх заалтыг хүчин төгөлдөр бусад тооцож, 5,205,024 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулж нэхэмжлэгчид олгосон. Үлдэх 176,970,816 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 56.1.1, 228.6, 497.1, 505.1-д заасныг баримтлан нэхэмжлэгчийн хөдөлмөрийн чадвар алдсанаас дутуу авсан цалин хөлсийг 12 сарын хугацаагаар тооцсон.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2020-07-03, **Дугаар**: 74
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хуулийг буруу хэрэглэж, нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүрэн хангаагүй.
- **Шийдвэр**: Шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, хэлцлийн 3 дахь заалтыг хүчин төгөлдөр бусад тооцож, 182,175,840 төгрөг гаргуулах нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Хариуцагч байгууллагаас нэхэмжлэгчид нөхөн төлбөр болон бусад зардалд 73,215,530 төгрөг гаргасан нь Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 97.1.1, Иргэний хуулийн 497.1, 505.1-д заасан гэм хорыг арилгасан гэж үзсэн.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-10-09, **Дугаар**: 00927
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу хэрэглэж, хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг зөрчсөн.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалд өөрчлөлт оруулж, Дархан минж ХХК-аас 5,205,024 төгрөгийг гаргуулж, 2020 оны 06 сараас эхлэн сар бүр 433,752 төгрөгийг олгож байхыг даалгаж, нэхэмжлэлийн бусад шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Нэхэмжлэгчийн эрүүл мэндэд Дархан минж ХХК-ийн албан тушаалтнуудын болгоомжгүй үйлдэл (эс үйлдэхүй)-ээр гэм хор учирсан нь шүүхийн хүчин төгөлдөр шийтгэх тогтоолоор тогтоогдсон. Иймд ажил олгогч нь учирсан гэм хорыг хариуцах үүрэгтэй.
- Талууд эрүүгийн хэрэгт гаргасан иргэний нэхэмжлэлийг хэрхэн шийдвэрлэх талаар харилцан тохиролцож, хэлцэл байгуулсан бөгөөд уг хэлцэлд заасан талуудын тохиролцоо нь нэхэмжлэгчийн иргэний журмаар нэхэмжлэл гаргахад саад болохгүй. Иймд хэлцлийн холбогдох заалтыг хүчин төгөлдөр бусад тооцуулах шаардлага үндэслэлгүй.
- Нэхэмжлэгчийн хөдөлмөрийн чадвараа алдсанаас дутуу авсан цалин хөлсийг нэг удаагийн нөхөн төлбөрөөр авах хүндэтгэн үзэх үндэслэлээ нотлоогүй тул Иргэний хуулийн 228.6-д заасан нэг удаагийн нөхөн төлбөр олгох боломжгүй.
- Нэхэмжлэгч нь сард 743,752 төгрөгийн цалинтай байсан бөгөөд хөдөлмөрийн чадвараа алдсанаас 310,000 төгрөгийн тэтгэвэр авдаг болсон тул сард 433,752 төгрөгийн цалин хөлстэй тэнцэх олговрыг дутуу авсан гэж үзнэ.
- Хөдөлмөрийн чадвар алдалтын акт тогтоосон 2019 оны 05 сараас анхан шатны шүүхийн шийдвэр гарсан 2020 оны 05 сар хүртэлх 12 сарын хугацааны дутуу авсан цалин хөлсийг /433,752 x 12 сар/ 5,205,024 төгрөгийг нэгтгэн хариуцагчаас гаргуулж, энэ хугацаанаас хойш сар бүр 433,752 төгрөгийг олгож байх нь зүйтэй.
ХуульTech