Тогтоол №18058

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Зээлийн гэрээг цуцлуулж, төлөгдөөгүй зээл, хүүгийн төлбөр гаргуулах тухай нэхэмжлэл. АНХАН ШАТ: Зээлдэгч нараас үндсэн зээлийн үлдэгдэл болон хүүгийн төлбөрийг гаргуулж, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн үндэслэлийг хууль буруу хэрэглэсэн хэмээн гомдол гаргав. Хариуцагч нь цар тахлын улмаас зээлээ төлж чадаагүй тул хүүгээс чөлөөлөхийг хүссэн. Давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу хэрэглэсэн гэж үзэн анхан шатны шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, хариуцагч нараас үндсэн зээл болон бүх хүүгийн төлбөрийг гаргуулахаар шийдвэрлэв. ҮНДЭСЛЭЛ: Иргэний хууль болон Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, мөнгөн хөрөнгийн шилжүүлэг, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хуулийн холбогдох зүйл заалтуудыг үндэслэн зээлдэгч нь гэрээний үүргээ биелүүлээгүй тохиолдолд хэтэрсэн хугацааны хүү болон нэмэгдүүлсэн хүүг төлөх үүрэгтэй. Цар тахлын нөхцөл байдал нь зээлдэгчийг хүүгийн төлбөрөөс чөлөөлөх үндэслэл болохгүй бөгөөд хариуцагч нь эрсдэлээ тооцон зээл авсан гэж үзэхээр байна.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Банкны эрх хүлээн авагч нь зээлдэгчээс зээлийн гэрээ болон барьцааны гэрээний үүргээ биелүүлээгүй тул төлбөрийг гаргуулж, барьцаалсан хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах тухай нэхэмжлэл гаргасан. Зээлдэгч нь цар тахлын улмаас төлбөрийг хойшлуулах талаар банктай тохиролцсон, гэрээний үүргээ биелүүлсэн гэж маргажээ. АНХАН ШАТ: Зээлдэгч нараас тодорхой хэмжээний мөнгийг гаргуулж, барьцаалсан хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахыг даалгасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрт тооцооны алдаа гарсан тул нэхэмжлэлийн шаардлагаа өөрчлөн засах тухай гомдол гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх нь нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хүлээн зөвшөөрч, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчлөн, төлбөрийн хэмжээг нэмэгдүүлсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Зээлдэгч нь гэрээнд заасан хугацаанд төлбөр хийгээгүй, гэрээний үүргээ биелүүлээгүй нь тогтоогдсон. Банк татан буугдаж, эрх хүлээн авагч томилогдсон. Шүүх нь зээлдэгчээс төлбөрийг гаргуулах, барьцаалсан хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шийдвэр гаргасан нь хуульд нийцсэн. Анхан шатны шүүхийн шийдвэрт тооцооны алдаа гарсан тул давж заалдах шатны шүүх үүнийг залруулсан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Банк нь зээлдэгч нараас зээлийн гэрээг хугацаанаас өмнө цуцлах, төлөгдөөгүй зээл, хүү, алданги, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шаардлага гаргасан. Зээлдэгч нар гэрээний нөхцөл, хугацаа, цар тахлын нөлөөлөл зэргээс шалтгаалж төлбөр төлөх боломжгүй, гэрээг цуцлах, хүүгээс чөлөөлөхийг хүссэн. АНХАН ШАТ: Зээлдэгч нараас тодорхой төгрөгийг гаргуулан банканд олгож, төлөөгүй тохиолдолд барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах, зарим нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч нь шүүхийн шийдвэр хэргийн бодит байдалтай нийцээгүй, Иргэний хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, нотариатын зардал, зээлийн хүүг хэрэгсэхгүй болгосон хэсгийг эс зөвшөөрч гомдол гаргасан. Хариуцагчийн төлөөлөгч нь гэрээний нэмэлт өөрчлөлтүүд хүчин төгөлдөр бус, зээлдэгч гарын үсэг зураагүй, гэрээний хугацаа дууссан тул хугацаанаас өмнө цуцлах шаардлагагүй гэх зэргээр тайлбар хийсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Гэрээг хүчин төгөлдөр гэж үзэх, зээлдэгч нар нь гэрээний нөхцөл, хугацааны дагуу зээл, хүүг төлөөгүй болох нь тогтоогдсон. Банк нь гэрээнээс татгалзах эрхээ алдсан, гэрээг цуцлагдсан гэж үзэх үндэслэлгүй, учирсан хохирлыг нэхэмжлэх эрхтэй. Шүүх хуулийг буруу хэрэглэж, нэхэмжлэлийн үнийн дүнг буруу тооцсон тул шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, зарим нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, заримыг нь хэрэгсэхгүй болгож, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шаардлагыг хангасан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Банк зээлдэгч нарт олгосон зээлийн гэрээний үүргээ гүйцэтгээгүйгээс үүдэн гэрээг цуцлах, үүргийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулах, хариуцагч ** сан нь батлан даалтын гэрээний дагуу төлбөр хийсэн гэх үндэслэлээр нэхэмжлэл гаргасан. Хариуцагч нар цар тахлын нөхцөл байдал, гэрээний үүргээ биелүүлэх боломжгүй болсон зэрэг үндэслэлээр татгалзсан. АНХАН ШАТ: Зээлдэгч нарт холбогдох зээлийн гэрээг цуцлан, зээлдэгчдээс тодорхой хэмжээний мөнгө гаргуулж, ** сангаас мөн тодорхой хэмжээг гаргуулах, хариуцагч *.*-ын сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгож, үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулах шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч болон хариуцагч нар анхан шатны шүүхийн шийдвэртэй холбоотой гомдол гаргасан. Нэхэмжлэгч нь гэрээ цуцалснаас хойш үүрэг шаардах эрхгүй гэж дүгнэж, нэхэмжлэлийн ихэсгэсэн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон нь үндэслэлгүй гэж үзсэн. Хариуцагч * ХХК нь цар тахлын үеийн нөхцөл байдлыг харгалзан үзээгүй, хүүгийн төлбөрийг хүлээн зөвшөөрөхгүй гэж гомдолд дурдсан. Хариуцагч ** сан нь батлан даалтын үүрэг гүйцэтгэх нөхцөл бүрдээгүй, шүүх гэрээний агуулгыг буруу тайлбарласан гэж үзсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, зохигчдын гаргасан гомдлуудыг хангахгүй орхисон. Банк болон зээлдэгч нарын хооронд байгуулагдсан зээлийн гэрээ нь хуулийн дагуу хүчин төгөлдөр байсан бөгөөд зээлдэгч нь гэрээний үүргээ зөрчсөн нь тогтоогдсон. Коронавируст халдвар /ковид-19/-ын цар тахлаас урьдчилан сэргийлэх тухай хуулийн холбогдох хэсэг нь байгуулсан зээлийн гэрээний нөхцөлд хамаарахгүй гэж үзсэн. ** сан нь батлан даалтын гэрээний дагуу хамтран хариуцлага хүлээхээр гэрээнд заасан нь Иргэний хуульд нийцсэн бөгөөд анхан шатны шүүх гэрээний зохицуулалтыг зөв тайлбарласан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Банктай байгуулсан зээлийн гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй үндэслэлээр гэрээг цуцлуулж, өр төлбөр гаргуулах нэхэмжлэлтэй холбоотой маргаан. АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэлийг хангаж, зээлдэгчдээс нийт 28,344,679.25 төгрөг гаргуулж, банкны салбарт олгох шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь эрүүл мэндийн байдал, Ковид-19 цар тахлын улмаас орлогогүй болсон зэрэг хүндэтгэн үзэх шалтгааны улмаас зээлээ хуваарийн дагуу төлж чадаагүй бөгөөд гэрээнд өөрчлөлт оруулах хүсэлтээ банк хүлээж аваагүй, шүүх цаг үеийн нөхцөл байдлыг харгалзан үзээгүй, зээлийн хүүгийн тооцооллыг үндэслэлгүй тогтоосон гэж гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын үндэслэлийг баримтаар нотлоогүй, хариуцагчийн гаргасан нотлох баримтыг үнэлэлгүй, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн заалтуудыг зөрчсөн, шийдвэр нь хууль ёсны болон үндэслэл бүхий байх шаардлагыг хангаагүй тул анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан.