Тогтоол №9586·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч өөрийн хурдан удмын азаргыг хариуцагчаар маллуулж байсан боловч хариуцагч адууг орой хашаагүй орхисноос чононд идүүлж хорогдуулсан маргаан.
- **Нэхэмжлэгч**: Хурдан удмын азарганы үнэ 44,398,448 төгрөг гаргуулах. Хариуцагч орой адуугаа хашаагүйгээс хохирол учруулсан тул гэрээний үүргээ биелүүлээгүй гэж үзсэн.
- **Хариуцагч**: Адуу бэлчээрээр явдаг онцлогтой, чононд идүүлсэн нь байгалийн давагдашгүй хүчин зүйл тул хариуцлага хүлээхгүй. Сөрөг нэхэмжлэлээр мал малласны хөлс 6,000,000 төгрөг шаардсан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-01-13, **Дугаар**: 132/ШШ2022/00056
- **Шийдвэр**: Хариуцагчаас 44,398,448 төгрөг гаргуулж нэхэмжлэгчид, нэхэмжлэгчээс 800,000 төгрөг гаргуулж хариуцагчид олгохоор шийдвэрлэв.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 422.1, 424.1. Талуудын хооронд хадгалалтын гэрээ байгуулагдсан ба хадгалагч эд хөрөнгийн бүрэн бүтэн байдлыг хариуцах үүрэгтэй.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2022-04-15, **Дугаар**: 214/МА2022/00010
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Адуу малчнаас шалтгаалахгүй бэлчээрт явдаг тул чононд идүүлсэнд малчин буруугүй, давагдашгүй хүчин зүйл нөлөөлсөн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, үндсэн болон сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгов.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 497.2. Хариуцагч гэм буруугүй болохоо нотолсон, байгалийн давагдашгүй хүчин зүйл нөлөөлсөн тул хариуцлагаас чөлөөлөгдөнө.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-07-06, **Дугаар**: 001/ХТ2022/00732
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарласан, малчин үүргээ биелүүлээгүй нь тогтоогдсон байхад нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Шийдвэр**: Магадлал болон шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, хариуцагчаас 15,000,000 төгрөг, нэхэмжлэгчээс 800,000 төгрөг тус тус гаргуулахаар шийдвэрлэв.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Талуудын хооронд Иргэний хуулийн 359.1-д заасан хөлсөөр ажиллах гэрээний (үйлчилгээ үзүүлэх) харилцаа үүссэн байна.
- Адууг чоно идсэнийг шууд "давагдашгүй хүчин зүйл" гэж үзэхгүй. Малчин чононоос урьдчилан сэргийлэх, адууг хашаалах боломжтой байсан боловч оройтсон гэх шалтгаанаар үүргээ биелүүлээгүй нь тогтоогдсон.
- Иргэний хуулийн 219.1-д зааснаар үүрэг гүйцэтгэгч гэрээний үүргээ зөрчсөн тохиолдолд учирсан хохирлыг арилгах үүрэгтэй.
- Хохирлын хэмжээг тогтоохдоо нэхэмжлэгчийн азаргыг анх худалдаж авсан бодит үнэ болох 15,000,000 төгрөгөөр тооцсон нь талуудын эрх ашигт нийцнэ.
- Сөрөг нэхэмжлэлийн тухайд нэхэмжлэгчийн хүлээн зөвшөөрсөн 800,000 төгрөгийн хөлсийг гаргуулах нь зүйтэй.
ХуульTech