Тогтоол №8680·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчтай орон сууц болон үйлчилгээний талбай захиалан бариулах гэрээ байгуулсан боловч хариуцагч гэрээний үүргээ хугацаанд нь биелүүлээгүй тул гэрээний зарим заалтыг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулж, хохирол гаргуулахыг шаардсан.
- **Нэхэмжлэгч**: Гэрээний 4.3 (а)-д заасан "хөнгөлөлт гэрээний нийт үнийн дүнгийн 2 хувиас хэтрэхгүй байна" болон "гүйцэтгэгч хойшлогдсоноос үүссэн болон давагдашгүй хүчний нөхцөл байдлын улмаас захиалагчид учирсан аливаа зардлыг нөхөн төлөх үүрэг хүлээхгүй" гэсэн заалтуудыг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулж, гэрээний үүргээ биелүүлээгүйгээс учирсан 122,651,700 төгрөгийн хохирлыг гаргуулах.
- **Хариуцагч**: Нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөхгүй. Гэрээ нь стандарт гэрээ биш бөгөөд нэхэмжлэгч өөрөө аж ахуйн үйл ажиллагаа эрхэлдэг.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2019-12-11, **Дугаар**: 181/ШШ2019/02586
- **Шийдвэр**: Гэрээний 4.3 (а)-д заасан нөхцөлүүдийг хүчин төгөлдөр бус болохыг тогтоож, 121,875,000 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулж нэхэмжлэгчид олгосон. Нэхэмжлэлийн 767,325 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 343.1, 202.1, 202.2.12, 219.1.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2020-03-04, **Дугаар**: 501
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль зүйн үндэслэлгүй, хариуцагчийн эрхийг зөрчсөн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг өөрчлөн найруулж, "гүйцэтгэгч нь ийнхүү хойшлогдсоноос үүссэн...нөхцөл байдлын улмаас захиалагчид учирсан аливаа зардлыг нөхөн төлөх үүрэг хүлээхгүй" гэсэн нөхцөлийг хүчин төгөлдөр бус гэж тогтоож, 121,875,000 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулж нэхэмжлэгчид олгосон. "Тухайн хөнгөлөлт гэрээний нийт үнийн дүнгийн 2 хувиас хэтрэхгүй байна" болон "гүйцэтгэгч нь давагдашгүй хүчний шинжтэй нөхцөл байдлын улмаас захиалагчид учирсан аливаа зардлыг нөхөн төлөх үүрэг хүлээхгүй" гэсэн хэсгүүдийг хүчин төгөлдөр бус болгуулах шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 343.1, 56.1.1, 219.1.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2021-11-16, **Дугаар**: 001/ХТ2021/01387
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч болон Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Нэхэмжлэгч нь давж заалдах шатны шүүх хэрэглэх ёсгүй хуулийг хэрэглэж, стандарт бус гэрээг стандарт гэж үзсэн нь үндэслэлгүй гэж үзсэн. Хариуцагч нь анхан болон давж заалдах шатны шүүх хэргийн оролцогчийн эрхийг ноцтой зөрчсөн гэж үзсэн.
- **Шийдвэр**: Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн 2020-03-04-ний өдрийн 501 дүгээр магадлалыг хэвээр үлдээж, зохигчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Хоёр шатны шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааг хуульд заасан журмын дагуу явуулсан.
- Давж заалдах шатны шүүх нотлох баримтыг тал бүрээс нь бодитойгоор үнэлж, эрх зүйн үндэслэлтэй дүгнэлт хийсэн.
- Гэрээний 4.3 (а)-д заасан "гүйцэтгэгч нь энэхүү хойшлогдсоноос үүссэн...нөхцөл байдлын улмаас захиалагчид учирсан аливаа зардлыг төлөх үүрэг хүлээхгүй" гэсэн агуулга бүхий тохиролцоо нь Иргэний хуулийн 56.1.1, 198.2, 219.1, 225.1-д заасан зохицуулалтад нийцээгүй.
- Иргэний хуулийн 222.4-т зааснаар хугацаа хэтрүүлсэн үүрэг гүйцэтгэгч нь хохирлыг хариуцах ёстой тул үүргээ зөрчсөн ч хохирол төлөхгүй байх тохиролцоо хууль зөрчсөн.
- Хариуцагч гэрээний үүргээ биелүүлээгүй тул нэхэмжлэгч хохирол шаардах эрхтэй.
- Шүүх хариуцагчийн өмгөөлөгч авах хүсэлтийг ханган шүүх хуралдааныг нийт 6 удаа хойшлуулсан нь зохигчийн эрхийг хангасан тул "өмгөөлөгч авах, хууль зүйн туслалцаа авах" эрхийг хязгаарласан гэх гомдол үндэслэлгүй.
ХуульTech