Тогтоол №8839·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Булган аймгийн Засаг дарга иргэнийг ажлаас хууль бусаар чөлөөлсний улмаас ажилгүй байсан хугацааны цалинд 8,973,093 төгрөгийн нөхөн олговрыг төсвөөс олгосон.
- **Нэхэмжлэгч**: Прокурор нь хариуцагчаас 8,973,093 төгрөгийн хохирлыг гаргуулахыг шаардсан.
- **Хариуцагч**: Нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрсөн.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2021-06-29, **Дугаар**: 132/ШШ2021/00303
- **Шийдвэр**: Хариуцагчаас 3,696,234 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэлийн үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 497.1, 498.5-д заасныг баримтлан Засаг даргын хууль бус захиргааны актын улмаас төрд учирсан хохирлыг албан тушаалтан хариуцах ёстой гэж үзсэн.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2021-08-26, **Дугаар**: 214/МА2021/00012
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, төрд учирсан хохирлыг баримтаар нотлоогүй.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 498.5, Захиргааны ерөнхий хуулийн 103.1-ийг буруу хэрэглэсэн, төрд учирсан хохирлыг нэхэмжлэгч нотлоогүй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2021-12-07, **Дугаар**: 001/ШХТ2021/00806
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу хэрэглэж, нотлох баримтыг үнэлээгүй.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Захиргааны ерөнхий хуулийн 103.1-д "Иргэн, хуулийн этгээдийн хохирлыг барагдуулсны улмаас өөрт учирсан хохирлыг захиргааны байгууллага Иргэний хуулийн 498.5-д заасны дагуу гэм буруутай албан тушаалтнаар буцааж төлүүлнэ" гэж заасан.
- Хариуцагч нь аймгийн Засаг даргаар ажиллаж байхдаа хууль бус захиргааны акт гаргаж, иргэнийг ажлаас чөлөөлсөн нь шүүхийн хүчин төгөлдөр шийдвэрээр тогтоогдсон.
- Энэхүү хууль бус үйлдлийн улмаас иргэнд ажилгүй байсан хугацааны цалинтай тэнцэх нөхөх олговрыг улсын төсвөөс олгосон тул захиргааны байгууллагад хохирол учирсан.
- Иргэний хуулийн 498.5-д заасан "гэм хорыг арилгасан байгууллага өөрт учирсан хохирлыг тухайн гэм буруутай этгээдээс шаардаж гаргуулах эрхтэй" гэсэн урьдчилсан нөхцөл хангагдсан.
- Захиргааны ерөнхий хуулийн 103.2, 103.3-д хохирлыг төлүүлэх этгээдийг тодорхой заасан тул Иргэний хуулийн 498.5-д заасан "...гэм хорыг арилгасан байгууллага..." гэдгийг захиргааны байгууллагаас өөрт учирсан гэм хорыг арилгуулахаар шаардаж буй тохиолдолд Захиргааны ерөнхий хуулийн 103.2, 103.3-д заасан этгээд гэж тайлбарлах нь зүйтэй.
- Прокурорын нэхэмжлэл гаргах эрхийг Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 31.1 болон Прокурорын тухай хуулийн 20.1-д заасны дагуу төрийн ашиг сонирхол зөрчигдсөн гэж үзвэл төрийн байгууллагын хүсэлтээр оролцох боломжтой.
- Нэхэмжлэгч нь хариуцагчийн гэм буруутай үйл ажиллагааны улмаас төрд учирсан хохирлыг нотолсон байхад давж заалдах шатны шүүх холбогдох баримтыг үнэлээгүй нь буруу.
- Анхан шатны шүүх хохирлыг шүүхийн шийдвэрт заасан хэмжээгээр гаргасан дүгнэлт нь үндэслэлтэй.
ХуульTech