Тогтоол №10033·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: "...” ХХК нь Өвөрхангай аймгийн Арвайхээр суманд Хүний хөгжлийн төвийн барилга барих тендерт шалгарч, 2 тэрбум төгрөгөөр барилгын ажлыг гүйцэтгэх гэрээг Өвөрхангай аймгийн Газрын харилцаа, барилга, хот байгуулалтын газартай байгуулсан. Ажил гүйцэтгэх явцад зураг төслийн магадлал хийгдээгүй байснаас төсвийн зөрүү 360,663,132 төгрөг гарсан тул нэхэмжлэгч энэхүү зөрүүг хариуцагч нараас гаргуулахаар нэхэмжлэл гаргасан.
- **Нэхэмжлэгч**: "...” ХХК нь БУА-УТ-01/2018 тоот Барилга угсралтын ажил гүйцэтгэх гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэл болохыг тогтоолгож, хохирол 360,663,132 төгрөг гаргуулахыг шаардсан.
- **Хариуцагч**: ӨХӨГХБХБГ, ӨХАЗДТГ, ХНХЯ, БХТ ТӨААТҮГ нар нь нэхэмжлэлийн шаардлагыг эс зөвшөөрч, гэрээ нь хуульд нийцсэн, мөнгийг нэмж төлөх үүрэг хүлээхгүй гэж маргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-05-02, **Дугаар**: 145/ШШ2022/00228
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангаж, Өвөрхангай аймгийн Засаг даргын Тамгын газраас 79,285,710 төгрөг гаргуулж "..." ХХК-д олгож, үлдэх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 492.1, 492.1.1, 56.1.1, 56.1.8-д зааснаар гэрээ нь зураг төсөлд магадлал хийлгээгүй, зохих этгээдийн зөвшөөрөлгүй байгуулсан тул хүчин төгөлдөр бус хэлцэл гэж үзсэн.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2022-07-08, **Дугаар**: 204/МА2022/00015
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүрэн хангаагүй.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Барилгын ажил гүйцэтгэх гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж үзэх үндэслэлгүй, нэхэмжлэгч нь төсөвт өртгийн зөрүүгийн талаар маргаж байгаагүй, төсөвт өртгийг нэмэгдүүлэн өөрчлөх хуульд заасан үндэслэл тогтоогдоогүй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-12-28, **Дугаар**: 001/ШХТ2022/01108
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хуулийг зөрүүтэй хэрэглэж, хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны ноцтой зөрчил гаргасан.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалын тогтоох хэсэгт нэмэлт өөрчлөлт оруулан, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчийн хяналтын журмаар гаргасан гомдлыг хангах үндэслэл тогтоогдоогүй.
- Анхан шатны шүүх Иргэний хуулийн хэрэглэх ёсгүй зүйл, заалтыг хэрэглэсэн. Зохигчийн хооронд гэрээний харилцаа үүссэн, ажил гүйцэтгэх гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж үзэх үндэслэл тогтоогдоогүй тул Иргэний хуулийн 56.1.1, 56.1.8, 492 дугаар зүйлийн зохицуулалт нэхэмжлэгчийн шаардлагад хамааралгүй.
- Барилгын тухай хуулийн 25.2.5-д заасан зураг төсөлд магадлал хийлгээгүйгээр барилгын ажил эхлэхийг хориглосон зөрчил гарсан ч энэ нь гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж үзэх үр дагаварт хүргэхгүй. Хожим магадлал хийгдсэнээр зөрчил арилсан.
- Төрийн болон орон нутгийн өмчийн хөрөнгөөр бараа, ажил, үйлчилгээ худалдан авах тухай хуулийн 40.1, 40.3 болон Иргэний хуулийн 343.1, 344.1-д зааснаар талуудын хооронд байгуулсан ажил гүйцэтгэх гэрээ хүчин төгөлдөр.
- Гэрээний ерөнхий нөхцөлийн нэмэлт нөхцөл 2-т тендерт өгөгдсөн ажлын тоо, хэмжээ, зурагнаас гадна хийсэн ажлыг санхүүжүүлэхгүй гэж заасан. Нэхэмжлэгч 2,000,000,000 төгрөгөөр гүйцэтгэх санал гаргаж, хариуцагч уг хөлсийг төлсөн тул гэрээний үүргээ биелүүлсэн.
- Зураг төслийн магадлалаар тогтоосон төсвийн хэмжээгээр ажлын хөлсийг тооцож, зөрүүг гаргуулах нь Төрийн болон орон нутгийн өмчийн хөрөнгөөр бараа, ажил үйлчилгээ худалдан авах тухай хуулийн 41.1.2-т заасныг зөрчинө.
- Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг танилцуулан сонсгосон агуулга бичгээр гаргасантай зөрүүтэй гэх үндэслэл тогтоогдоогүй.
- Магадлалд Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 168.1-д заасан аль үндэслэлээр шийдвэрийг хүчингүй болгосноо заагаагүй нь үндэслэлтэй боловч магадлалыг хүчингүй болгох нөхцөлд хамаарахгүй.
- Давж заалдах шатны шүүх магадлалын тогтоох хэсэгт Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 118.5-д заасныг зөрчсөн алдаа гаргасныг залруулав.
ХуульTech