Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Үл хөдлөх хөрөнгийг худалдах-худалдан авах гэрээ болон нөхцөл тохирох гэрээний дагуу эд хөрөнгийг хүлээлгэн өгөхийг даалгах маргаан. Зээлдэгч болон зээл олгогч талууд зээлийн өрнийг барагдуулах зорилготойгоор үл хөдлөх хөрөнгийг худалдах-худалдан авах болон нөхцөл тохирох гэрээ байгуулж, улсын бүртгэлд бүртгүүлсэн байна. Гэвч хариуцагч тал гэрээний дагуу орон сууцыг хүлээлгэн өгөхгүй, ашиглалтын зардлыг төлөхгүй байгаа тул нэхэмжлэгч тал эд хөрөнгийг албадан чөлөөлүүлэхийг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлийн өрнийг барагдуулах зорилготой гэрээнүүд хүчин төгөлдөр байсан тул орон сууцыг хүлээлгэн өгөх, ашиглалтын зардлыг төлөх, албадан чөлөөлүүлэх ёстой гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Гэрээнүүд нь зээлийн барьцааны бус өөр хөрөнгийг халхавчлах зорилготой, бодит агуулгагүй, хүчин төгөлдөр бус хэлцэл тул нэхэмжлэлийг хүлээн зөвшөөрөхгүй гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон бөгөөд давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээв. Зээлийн гэрээний үлдэгдэл өрийг орон сууцны үнэд тооцож, хоёр этгээдийн хоорондох ижил төрлийн шаардлагыг харилцан тооцох нь хуульд харшлахгүй тул гэрээний дагуу үүрэг биелүүлэх ёстой, учир нь талууд үүргийг харилцан тооцохгүй гэж урьдчилан тохиролцоогүй байна (Иргэний хууль 238.8.1). Хариуцагч тал зээлийн барьцааны бус өөр хөрөнгийг гэрээгээр шилжүүлэн авах эрхтэй тул банкны тухай хуулийн дагуу үүргээ гүйцэтгэх хязгаарлалт байхгүй, учир нь банк нь зээлдэгчийн өөр хөрөнгийг зээлийн өрөнд тооцох эрхтэй (Банкны тухай хууль 10.2).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Талууд үүргийг харилцан тооцохгүй гэж урьдчилан тохиролцоогүй бол зээлийн үлдэгдэл өрийг үл хөдлөх хөрөнгийн үнэд тооцох нь хуульд харшлахгүй (Иргэний хууль 238.8.1).
• Зээлдэгчийн барьцааны бус өөр хөрөнгийг гэрээгээр зээлийн өрөнд тооцох нь банкны хууль ёсны үйл ажиллагаа бөгөөд барьцаалуулагч нь үүргээ биелүүлээгүй бол өөр хөрөнгөөр өр төлбөрийг барагдуулах эрхтэй (Банкны тухай хууль 10.2, Иргэний хууль 41.1).
• Үл хөдлөх хөрөнгийг худалдан авах нөхцөлийг гэрээгээр тодорхойлдог тул талууд гэрээний дагуу эд хөрөнгийг биет байдлаар хүлээлцэх ёстой (Иргэний хууль 248.1).